Verslag van 14-dagen rondtoeren door het Krugerpark (Zuid-Afrika) in oktober/november 2002

We negeren de giraffen die we onderweg zien, want we willen eerst inchecken en dan weer op pad. We hebben al via internet bungalows op diverse kampplaatsen in het Kruger Park gereserveerd. Het inchecken gaat vlot, gelukkig blijkt de betaling toch oké, dus we kunnen ons contante geld bewaren. We brengen onze spullen naar de leuke bungalowtjes. Auto op de oprit en keukentje buiten. We stapelen de etensspullen in de kledingkast omdat de apen hier alle kastjes open schijnen te maken. De klamboe wordt geïnstalleerd, koelkast geblokkeerd, inventaris gechecked en dan gaan we op pad.
Wil je zien welke route we gereden hebben? Klik dan hier. Meteen buiten de gate zien we twee ground hornbills. Ze staan langs de kant van de weg en lopen gewoon te schooien. Eentje loopt naar het midden van de weg en gaat Michael daar aan staan staren. Michael krijgt het gevoel dat de vogel elk moment de lak van de auto kan gaan bewerken. We rijden vanmiddag een niet al te groot rondje, deels over asfaltwegen, deels over een zandweg langs een stuk afgebrand land. Op het laatste stukje maken we nog een kleine mislukte d-tour naar een uitzichtpunt over een zandweg. Als we op de zandweg een mannetjes impala vlak naast de auto zien, staat iets verderop midden op de weg een spotted hyena. Vanaf de weg loopt deze op z’n gemakje de bossen in, waarbij we ‘m nog een heel tijdje kunnen volgen, omdat hij deels in onze richting komt. Er blijken naast onze auto nog meer mannetjes impala’s te staan en die lijken geen van allen onder de indruk van de aanwezigheid van de hyena. Zijn dit dan geen vijanden van elkaar?
Bij sitings van giraffes zorgen de oxpeckers (zowel de redbilled oxpecker als yellowbilled oxpecker) die op hun rug zitten voor vermaak door meteen onder de staart van de giraffe te duiken als deze gaat poepen. Vanmiddag zien we ook nog een jakhals die er helaas meteen van doorgaat. Vorig jaar hebben we in Etosha in Namibië vrij vaak jakhalzen gezien, we verwachten op dat moment de jakhals dus nog wel vaker tegen te komen. Kennelijk zijn ze in het Kruger Park toch wat zeldzamer, wat dit was de eerste en laatste keer dat we een jakhals in het Kruger Park zien.
Vlak voordat we terug zijn in het kamp ontdekken we in de opkomende duisternis een groep olifanten in de rivierbedding naast de weg. Ze doen zich daar te goed aan het riet. Af en toe gaat er een slurf omhoog om even de mensen te ruiken die staan te kijken. We zijn namelijk niet de enigen hier. In het kamp gaan we het inventarislijstje even aan de receptie doorgeven en daarna gooien we de benzinetank weer vol. Als we bij onze bungalow aankomen is daar net een meneer met de ontbrekende spullen uit de inventaris. Ik begin aardappelen te schillen en besef dan dat we geen olie of boter hebben gekocht. Dat wordt dus niets met roerbakgroenten en beeflapjes. Dan maken we toch maar pasta met tonijn. De Zuid-Afrikaanse porties zijn nogal klein, want we eten met z’n tweetjes alles op terwijl op het pak staat dat het voor vier personen is. Het is half acht als we het eten achter de kiezen hebben en we plannen kunnen maken voor morgenochtend. We lezen daarna nog wat en gaan rond half tien naar bed.

Maandag 21 oktober 2002
We willen vandaag de hele dag gaan gamen, dus we staan al om iets over vijven op. Ik heb wel onwijs moeite om m’n bed uit te komen, maar het lukt wonderbaarlijk genoeg toch om om iets over half zes het kamp uit te rijden. Onze route van vandaag. Ik rijd deze keer. Het valt me mee hoe goed het me lukt om én op de weg te letten én game te spotten, hoewel mijn snelheid wel lager ligt dan die van Michael. Ik rijd vrijwel steeds in de tweede versnelling. De fotosessie van vandaag begint met een yellowbilled hornbill. Hele aparte vogeltjes. Sommige zijn vrij schuw andere zeer brutaal. Die blijven gewoon midden op de weg zitten als jij er met de auto aankomt. Het hoogtepunt van de ochtend is een kudde waterbokken bij een meertje. Wij parkeren langs het water en terwijl de bokken eerst met prachtig tegenlicht op de dam staan, komen ze vervolgens vlak voor onze auto uit het meer drinken. We genieten! In en rond het water zien we verder een egyptische gans/egyptian goose en een jacana. De jacana is een grappig vogeltje met hele lange poten en aan die poten enorme tenen. Hiermee kan de jacana zijn gewicht optimaal spreiden. Hierdoor lijkt de jacana over het water (de waterlelies) te kunnen lopen.
We ontbijten op Lower Sabie aan de rivier rond half tien-tien uur met de meegebrachte broodjes en salami. Vlak voor ons aan de andere kant van de omheining staat een groepje impala's en na een tijdje komen aan de overkant nijlpaarden boven water.

We maken nog wat foto’s met de zelftimer en dan gaan we weer op pad. Net voor we de camping verlaten zien we aan de overkant van de rivier nog een olifant z’n dagelijkse hoeveelheid water naar binnen werken. Michael rijdt de rest van de dag. We zien zebra's en impala. Bij de zebra heb ik nog niet veel inspiratie voor leuke foto's, maar de zebra is wel zo aardig om te gaan staan poepen terwijl ik foto's schiet. Van de impala maak ik wel een mooie close-up van z'n hakken. Wat een prachtige slanke poten hebben die bokjes. Op de achterpoten zitten grote donkere plukken haar vlak boven de hakken. Waar zouden die voor dienen? Na de zebra en impala zien we nog meer bokjes, namenlijk een vrouwtjes kudu en een steenbok. Ik vind de kudu nog steeds één van de mooiste bokken ter wereld. De kudu is een grote bok met een beetje een grijzige kleur met witte verticale strepen op de flanken. De volwassen mannetjes zijn voorzien van een prachtig gekruld gewei. De steenbokjes zijn kleine bokjes met prachtige wimpers en mooie grote oren met een mooi patroon in de oren. Wel vreemd dat ze zich helemaal niet storen aan de enorme vliegen die op hun rug zitten. En knap hoe ze met hun lange tong de kleine blaadjes uit de doornenstruiken weten te halen. We zien verder ook nog een goliath heron, die prachtig afsteekt tegen het water in de rivier. Daarna een eenzame warthog/knobbelzwijn en een giraffe. Ik maak een paar leuke foto's van de giraffe, waaronder een close-up van zijn hoofd, het patroon van de vlekken op zijn rug en een detailfoto van zijn lange benen en staart. Rond de middag worden we enorm verrast als twee neushoorns voor ons de weg oversteken en dicht naast de weg onder een boom in de schaduw blijven staan. Hier staat ook een grote groep wildebeesten die we deze trip nog niet eerder hebben gezien. En ook een warthog/knobbelzwijn komt nog even gezellig langs. De neushoorns zijn waarschijnlijk een vrouwtje met jong want de ene is behoorlijk kleiner. De grote lijkt in het begin ook expres het zicht op de kleine te ontnemen, maar op een gegeven moment wisselen ze toch van plek en gaat de grotere er zelfs bij liggen. We schieten hier enorm veel film en video vol. Vorig jaar hebben we maar één neushoorn bij de waterpoel in Etosha gezien en nog in het donker ook. Maar dit is echt geweldig!! Als we al zo’n 20 à 25 minuten hebben staan kijken (ons verbazend over andere passanten die al snel doorrijden) besluiten we ook verder te gaan. Als we echter zo’n 100 meter verder zijn, zie ik van links nog een neushoorn aankomen. Een hele grote deze keer, ongetwijfeld het mannetje horend bij de andere twee. Al grazend komt hij richting de andere twee. We willen niet op zijn route staan, maar toch graag alles goed zien, dus rijden we terug tot de plek waar we stonden toen we de andere neushoorns over zagen steken. Als de grote neushoorn beter in zicht komt, zien we hoe kolossaal zijn hoorn is. Daar wil je echt niet aangespiest worden! We maken nogmaals heel veel foto’s en video en besluiten dan toch maar eens verder te rijden. We lunchen bij Crockodile Bridge en doen daar ook wat inkopen. Ik slaap ook nog eventjes in de auto, want ik ben wel erg moe intussen. Vanaf hier willen we via een d-tour terug naar Skukuza. Het is al na tweeën als we weer vertrekken en al snel besluiten we toch een wat kortere route te nemen. Dat blijkt dan weer niet te kunnen omdat de shortcut alleen voor bezoekers van een privékamp is. We moeten dus stevig doorrijden om op tijd terug te zijn in het kamp. Onderweg steekt een keer een jonge olifant de weg over. Er staat een andere olifant naast ons, maar die laat in niets merken dat hij de moeder van het kleintje is. Toch vind ik het wel eng om tussen moeder en kind te komen, maar moeder blijft gelukkig gewoon de boom kaal eten.
Later dwarrelt een enorme stofwolk voor ons uit. Dat olifanten behoorlijk onzichtbaar kunnen zijn, ontdekken we als we volkomen ongemerkt twee olifanten zijn gepasseerd die heel dicht langs de weg staan. Ze stonden verscholen achter een struik en we zien ze pas als we achteruit rijden i.v.m. een andere olifant. We zien nog een vrouwtjeskudu en een impala. Op de foto's die ik nu maak valt op dat de kudu net als de steenbokjes prachtige oren heeft. Op de laatste tien kilometer naar het kamp zien we helemaal geen wild meer. Het doorrijden heeft geholpen, om kwart over vijf zijn we terug op het kamp.

Even snel uitpakken en dan naar de kampwinkel voor nog wat water en afwasmiddel. Onderweg lopen we langs de Vervet monkeys/Groene meerkatten en slender mongoose/mangoest, die hier gewoon op het kamp rondlopen. Na het shoppen gaan we vanaf kwart voor zes tot half zeven aan de rivier kijken. We zien alleen impala's en ganzen en horen vooral de krekels.

Dinsdag 22 oktober 2002
Michael staat weer rond vijf uur op, maar ik blijf nog een paar minuutjes liggen. Uiteindelijk vertrekken we rond kwart voor zes in westwaardse richting voor de volgende route. Op de zandweg zien we onze eerste buffel, die ons een beetje chagerijnig aankijkt. Onderweg genieten we van het mooie uitzicht op de rivier.

We zien heel veel verschillende beesten vandaag, hoewel er ook stukken weg zijn waar we helemaal geen wild spotten. We passeren de Kruger Gate en volgen de zandweg naar Pretoriuskop. Daar zien we o.a. vervet monkeys. Eén van de jongen hangt onder mama's buik en houdt zich stevig aan mama vast zodat hij niet op de grond valt. Vlak voor Pretoriuskop worden we aangehouden door de inzittenden van een rode golf. Ze vertellen ons dat langs het linker zandpad op een rots twee luipaarden liggen. Daar gaan we natuurlijk meteen naar toe. We ontdekken de luipaarden niet meteen, maar dan valt toch de naar beneden hangende staart van de ene op. Jammer dat er hier zoveel olifantsgras en hoge struiken staan, we krijgen geen vrij zicht op ze. Na een rondje om de rots besluiten we verder te gaan naar Pretoriuskop. Als we daar op het informatiebord gaan kijken, blijken alle dieren van de big 5 in de onmiddellijke omgeving gesignaleerd te zijn. Leeuwen zelfs heel recent en dichtbij. We besluiten daarom nog niet te pauzeren maar het Fayi rondje nog te doen. We zien al snel een prachtige grijze roofvogel met een kuif (Gymnogene). Ik fotografeer ‘m aan de linkerkant en als hij naar een ander boom verhuist, heeft Michael nog een goede kans aan de rechterkant. In de lucht spotten we een groepje van zes gieren. Waarschijnlijk is de leeuw daar nu en heeft hij wat gedood, maar we kunnen helaas niet dichterbij komen. We gaan dus maar verder en zien nog meer roofvogels vliegen. Op de grond zien we wel helmeted guineafowls en een jonge buffel. Tot slot rijden we nog even naar de luipaarden die nog steeds op de rotsen liggen. Al snel gaan we toch naar Pretoriuskop voor koffie en thee. Hier pauzeren we van kwart voor tien tot half elf. Terwijl we zitten te genieten van de koffie, steekt een eekhoorn/squirrel over een elektriciteitskabel over van het ene naar het andere gebouw. Als we weer op pad gaan, gaan we eerst weer even bij de luipaarden kijken. Deze hebben zich niet of nauwelijks bewogen, maar ik vind een nieuwe manier om nog een foto te proberen. Over Michael heen hangend met de superzoom uit zijn raampje kijk ik meer onder de takken door en komen de luipaarden beter in beeld. Ik moet nog wel met de hand scherpstellen, dus het resultaat is nog even afwachten. We gaan nu over de asfaltweg richting Skukuza. Al snel staan er zebra’s heel dicht langs de weg. Als ze net wat verderop zijn gaan staan, bedenkt Michael dat het wel leuk was geweest om een close-up van z’n strepen te maken. Nu heb ik alleen een close-up van z'n hoofd gemaakt. Daar moeten we de volgende keer dan maar aan denken. Op het laatste stuk zit weinig wild, want het is aan beide kanten flink platgebrand.

Steenbokjes schijnen het platgebrande gras niet zo’n probleem te vinden, want ook hier zien we er weer één. Deze schiet zo snel naar de andere kant van de weg dat ik mijn camera nog lang niet klaar heb. Vlak voor de Shilthawe Dam is het niet platgebrand en over een zandweg kunnen we tot vlakbij het water rijden. Midden in het water ligt een rots, maar dan gaat ineens de neus omhoog en blijkt het toch een nijlpaard te zijn. Vlak bij ons staan een reiger en twee egyptische ganzen. Als we op een wat beter plekje willen gaan staan voor foto’s vliegen de ganzen op en zoeken een nieuw plekje aan de overkant van het water. We blijven een tijdje kijken naar de nijlpaard, maar die is duidelijk niet van plan zich erg veel te bewegen. Als we terugrijden blijkt aan de andere kant van de weg ook een opgedroogde waterpoel te zijn en daar staat een eenzaam steenbokje.
We komen terug op de hoofdweg (H1-1) en nemen een shortcut waar we geen wild spotten. Terug op de hoofdweg zien we wel impala's en hebben we een bijzondere ervaring als een wervelwind dwars door onze auto heen blaast! Een zandweg brengt ons naar de waterpoel Transport. Aan beide kanten van de weg staan groepjes waterbokken. De bokjes aan de rechterkant staan prachtig op een dijkje en twee komen dichterbij om bij het water wat te drinken. Vlakbij onze auto staat een groepje hadeda ibissen. Met de verrekijker kun je mooi zien dat we helemaal niet zwart zijn, maar bruin met blauw en roze. Er zitten ook twee sadle billed storks/ooievaars wat verderop bij het water en die moeten natuurlijk ook op de foto. Ze zijn een soort dans voor elkaar aan het opvoeren. Terwijl we de beesten bewonderen, eten we allebei een appel en als Michael een heel klein stukje naar buiten gooit komen er meteen twee yellowbilled hornbills heel dichtbij de auto zitten. Ze hopen dat we ze nog meer toegooien, maar dat doen we toch maar niet. Als we weer verder gaan, blijken we tot achter de dijk te kunnen rijden en daar liggen enorm veel waterbokken in de schaduw. Onder elke boom lijkt er minstens één te liggen. Vlak bij ons staan er een paar bij elkaar die al flink vaak op de foto gaan. Dan is één van die bokken nog eens zo aardig om dichterbij te komen en voor ons te poseren. Oeps weer een rolletje vol?! We rijden terug naar de hoofdweg en nemen vervolgens de S65. Op de hoofdweg zien we één waterbok en wat impala's terwijl we op de S65 ditmaal slechts één steenbokje zien. De eerste dag zagen we hier nog een spotted hyena. Het steenbokje blijft wel mooi onder een boom stilstaan dus die komt diverse malen op de gevoelige plaat terecht. We rijden de asfaltweg S1 een stukje af in de richting van Pretoriuskop omdat hier vanochtend leeuwen gezien zijn. Wij zien helaas alleen impala’s en twee jonge mannetjes kudu’s, hun gewei bevat nog maar één krul. Na een paar kilometer keren we en rijden we terug naar Skukuza. Op de H11 zien we nog twee olifanten die een eindje van de weg af staan. Rond half twee zijn we terug in het kamp. We lezen eerst een tijdje bij onze bungalow en besluiten dan met chips en drinken bij de rivier te gaan zitten. Hier zien we al snel twee bushbucks uit het riet tevoorschijn komen. Ze komen steeds dichter naar ons toe. Eerst gaat Michael al een keer de verrekijker halen omdat ik er van overtuigd ben dat het geen impala's zijn, maar we het slecht kunnen zien. Als de bokjes dan nog dichterbij komen ga ik ook de fotocamera met zoomlens halen om er toch wat foto’s van te schieten. Dat worden er steeds meer omdat de bokjes een deel van de rivier oversteken en op het middeneiland (veel dichterbij) gaan staan grazen. Vlak bij ons komt een greater blue eared starling zaadjes uit het gras pikken. In de schaduw lijkt het vogeltje een beetje op een merel, maar in de zon glanst zijn verendek prachtig blauw/groen. Als we nog een tijdje zitten zie ik ineens aan de overkant twee grijze vlekken bewegen en onderzoek met de verrekijker wijst uit dat het twee neushoorns zijn (moeder en jong). We wijzen een aantal andere mensen op de neushoorns, maar of ze het echt zien? De neushoorns blijven niet lang staan en als zij weg zijn besluiten we te gaan shoppen. We zien op de camping Vervet monkeys/Groene meerkatten stoeien en een kleintje zuigt lekker aan de tepel van zijn moeder. Jammer dat de camera in de bungalow ligt. Na het shoppen lopen we langs de rivier terug, maar de neushoorns zijn niet weer tevoorschijn gekomen. De bushbucks staan er nog wel. Rond kwart voor vier zijn we weer op pad voor een laatste kort rondje in de omgeving van Skukuza. Onze route. We volgen eerst de H1-2 en nemen dan de S83 waar we kudu’s zien. Terug op de H1-2 nemen we vervolgens de weg langs de Matimahle dam. Vlak bij de dam staan twee giraffes en van één van de giraffes maak ik een close-up (met de oxpeckers op zijn rug). Als we weer bijna op de H1-2 zijn komt ons een grote groep olifanten tegemoet. Michael heeft nog net de tijd om de superzoom te verwisselen voor de gewone lens en dan komen ze langs. Zowel links als rechts van onze auto worden we gepasseerd. Er zitten een aantal jonge olifantjes in de groep. Er worden heel wat foto’s gemaakt, terwijl ik de video bedien. Als de olifanten aan de linkerkant besluiten wat verder het bos in te gaan, komt de eerste olifant aan de rechterkant ineens recht op me af. Gelukkig heb ik de motor laten lopen, zodat ik nog een beetje naar voren kan. Nu lopen de olifanten dicht achter onze auto langs. Ik film ze nog even in de achteruitkijkspiegel. Als de olifanten verdwenen zijn, zeggen we tegelijkertijd: “dat was leuk!”. We gaan over de H1-2 terug naar Skukuza, terwijl we vaak de uitzichten op de rivier en mogelijke shortcuts nemen. Op een brug zit een enorme groep /baboons te schooien. Eentje is nog zo klein, dat hij nauwelijks haar heeft. Iets verderop zitten een hoop bavianen in een boom. Op het laatste stuk zien we nog een groep Vervet monkeys/Groene meerkatten langs de kant van de weg en twee ervan worden vastgelegd. Niet ver voor het kamp zien we tenslotte nog een yellow billed stork in de rivier en daarvoor wordt de superzoom nog maar even gemonteerd. Het is uiteindelijk tien voor zes als we terug zijn bij de gate van ons kamp. We tanken de auto weer vol en alle ramen worden weer netjes schoongemaakt. Michael gaat nog even bij de rivier kijken, maar de neushoorns zijn echt weg. Ik neem daarom een lekkere douche en daarna maakt Michael het eten klaar. We lezen nog even onder het genot van Irish Coffee en dan ga ik op bed liggen lezen. Meer dan anderhalve bladzijde haal ik niet, want dan slaap ik al.

Woensdag 23 oktober 2002
We worden al om half vijf wakker van de buren en staan om vijf uur op. Iets voor zessen hebben we de auto volgeladen en verlaten we de gate nadat we de sleutel in de keybox hebben gegooid. Onze route naar Letaba waar we voor de komende zes nachten een bungalow hebben gehuurd. Een lange rit voor de boeg, want Letaba ligt een flink eind ten noorden van Skukuza. Op het eerste stuk richting Satara zien we bavianen, een nijlpaard/hippo met jong, een bushbuck en warthogs/knobbelzwijnen. En als we vlak bij de rivier rijden H4-1 staan een aantal auto’s langs de rivierkant. Ik denk ergens een leeuw te zien, maar kan mezelf niet geloven. Dan horen we als we er langs rijden van een andere automobilist dat er inderdaad een leeuw ligt. Terug in het rijtje dus maar. Onderzoek met de verrekijker leert dat er twee mannetjesleeuwen vlak bij elkaar liggen. Ik schiet een paar foto’s en dan gaan andere auto’s weg en krijgen we een beter plekje. Nog meer foto’s dus. Michael ziet vlak bij de leeuwen nog iets lopen. Aangezien bokjes zich zeker niet zo dicht in de buurt zullen wagen, moet het wel een andere leeuw zijn. Als ik de leeuw probeer te ontwaren met de verrekijker lukt dat niet, maar dan zie ik wel iets dichter bij de andere een vrouwtjesleeuw liggen: nog meer foto’s. Dan komt Michael’s leeuw ook weer even te voorschijn. Na een flinke tijd hier gestaan te hebben, wordt het echt tijd om verder te rijden. Op de brug waar gisteren veel bavianen/baboons zaten, zien we nu alleen een bushbuck in het water. Op de H1-2 zien we veel beesten: impala's, wildebeesten, een grote groep van zo’n 30 gieren vliegt vlak boven onze auto. Ze zijn duidelijk op speurtocht en drijven verder weg opsplitsend in twee kleinere groepen. Hierna zien we vier zebra’s, bavianen, drie mannetjes waterbokken, een mannetjes kudu en nogmaals een groepje white headed vultures/withoofdgieren (± 6) boven ons in de lucht. Bij de Silowenidam zien we één nijlpaard en voor het eerst krokodillen. Helaas erg ver weg, dus niet geschikt voor foto’s. Ook staan ver weg bij het water ganzen en een steenbokje. Op de H10 zien we niets, maar op de S32 wel. Hier mag je de auto even verlaten en we gaan even lekker relaxen op een bankje. We gaan ook maar weer eens met de zelftimer op de foto, zodat er niet alleen foto's van beesten zijn.

Er komen ook weer vogeltjes schooieren, een greater blue eared starling en een yellow billed hornbill. Leuk dat je hier weer uit de auto mag, om naar het mooie uitzichtpunt over de rivier te lopen. Terwijl we genieten van het uitzichtpunt komen bij de rivier een paar waterbuffels drinken.

Een reiger staat aan onze kant in het water en als we net weg willen gaan vliegen drie roofvogels over. Wat een mooi plekje om even te pauzeren! Maar dan is het weer tijd om verder te rijden. Op de H1-3 ligt aan de rechterkant van de weg weer een waterpoel en in en langs het water staan een heleboel marabou’s. De vogels in de bomen blijken bij nadere inspectie toch witkop gieren/white headed vulture te zijn. Deze gieren hebben een rozige kop en niet zoals de naam doet vermoeden een witte kop. Langs het water staan diverse grote en kleine gieren. Vol verbazing kijken we naar het bubbelende water, we denken eerst dat het een bron is en het water hier omhoog komt, maar dan herkennen we de beweging van het water: het zijn spartelende vissen! Als ik nog een laatste keer langs het water tuur zie ik ineens rechts wat lopen en ja hoor: weer een leeuw. De leeuw verdwijnt meteen achter een bosje. Met de verrekijker speur ik naar tekenen van deze leeuw en dan zie ik een andere leeuw onder de volgende boom liggen. De eerste komt naar een tijdje ook weer terug en nestelt zich ook in de schaduw. Als we wat dichterbij kijken, blijkt vlak voor de auto in het water een hamerkop te staan. Dit is een grappig bruin vogeltje met een kuifje. Na hier ook weer lang gestaan te hebben, gaan we in vlot tempo verder. Op de S86 zien we olifanten en buffels en op de H1-3 zebra’s, steenbokje. Terwijl we naar het steenbokje kijken, rijden we bijna van de weg af een greppel in omdat ik de handrem vergeten ben aan te trekken. Hierna zien we een enorme grote kudde buffels en twee giraffes. Op het Satara kamp zit een go-away bird op de grond, net als veel van de bekende schooiertjes. We pauzeren hier met een boterham en cake van 11.25 uur tot 11.40 uur. Er valt een vruchtje op mijn broek uit elkaar, zal die rode vlek er nog weer uitgaan? Na de lunch gaan we verder over de H7. Hier zien we weer twee giraffes en op de S39 bij de rivier nog drie. Op de S39 zelf nemen we het pad naar één van de meest zuidelijke baobabs.

Vervolgens komen we een keer dicht genoeg bij een lilac breasted roller om er een paar foto's van te maken. Prachtige vogeltjes zijn dat met al die kleuren. Onderweg zien we verder nog impala's, een lieve kleine impala, maar liefst acht keer wildebeesten en nog meer impala’s en twee olifanten. We rijden ook langs een enorme kudde buffels. Ze staan en liggen lekker in de schaduw onder de bomen en hebben zich verspreid over een flink stuk grond en vanwege de spreiding van de boompjes zijn ze in verschillende groepjes verdeeld.

Als we weer uitkijken over de rivier, zien we een aantal giraffes uit de rivier drinken. Prachtig gezicht als die beesten helemaal door hun voorbenen buigen om met hun mond bij het water te kunnen. Ze voeren vervolgens nog een showtje op door hard weg te rennen. Onderweg zien we ook weer wildebeesten, daar hebben we er vandaag heel veel van gezien. Bij picknickplaats Trimbavati fotograaf ik een lesser masked weaver. Dit is een knalgeel klein vogeltje, dat net zo schooiert als de greater blue eared starling en de yellow billed hornbill. Michael zit ze stiekem te voeren met cake hoewel dat toch verboden is.

Na Trimbavati zien we impala's, giraffe en drie kuduvrouwtjes en dan nog vijf giraffes. Op de S89 zien we impala’s en een wildebeest en in de rivier Ngotso liggen ± 12 nijlpaarden heerlijk te badderen. We moeten erg lachen om hun gedrag en de geluiden die ze maken. Terug op de S89 treffen we twee prachtige volwassen kudumannetjes. Ze hebben een prachtig gekruld gewei op hun hoofd en steken parmantig voor ons de weg over. Even later zien we een yellow billed kite op z’n nest en ook zien we een roofvogel in de lucht (deze heeft een wit lijf en bruin witte vleugels). Moeilijk hoor om al die arenden uit elkaar te houden. Ze zijn weliswaar verschillend in grootte, maar van een afstand is de grootte toch altijd moeilijk in te schatten.

Na een paar dagen rondrijden in het Kruger park ziet onze auto er behoorlijk stoffig uit, nietwaar? En als je in je achteruitkijkspiegel ziet, zie je het beeld van de rechterfoto. Naast de eeuwige doornenstruiken, komen we af en toe ook langs prachtige rotspartijen. De eerste dag zagen we op zo'n rotspartij al een paar klipspringers, maar hoewel we de rotsen steeds afspeuren zien we er vrijwel nooit beesten op zitten.
We vervolgens onze route over de S90, waar we de rivier Olifants de volgende beesten zien: groepen bavianen en impala's, een waterbok en twee warthogs/knobbelzwijnen. Als we daarna de H1-5 op willen draaien staan er drie giraffes. Eén wordt het slachtoffer van een aantal melige foto’s. Verderop in de rivier zien we weer nijlpaarden en dan langs de weg acht giraffes. Daarna treffen we nog een giraffe vlak bij de rivier en een olifant en een aalscholver/darter. In de rivier zit een schildpad/leopard tortoise op het randje van wat begroeiing, waardoor hij net geen natte voeten krijgt. En dan nog rode bloemen en een steenbokje.

Rond vier uur zijn we op Letaba. De bungalow is weer perfect. Alleen zitten er helemaal geen sloten op de deuren. Heel bijzonder aan dit kamp is dat er vijf bushbucks rondlopen.
We maken eerst een rondwandeling om het kamp te verkennen. Er zijn veel leeuwen in deze omgeving gesignaleerd in de laatste dagen! We bezoeken het olifantenmuseum. Erg leuk met de levensgeschiedenis van een aantal olifanten uit het park met foto’s, verhaal en hun slagtanden. Als we bij de rivier komen, zien we twee olifanten, een aantal antilopen en veel vogels. We gaan nog even naar de winkel waar ik een folder van het park koop en dan is het tijd om al het stof af te douchen. Om zeven uur klaar om te gaan eten! In het restaurant blijken ze maar één menu (van 9 gangen voor 80 rand, fles wijn 40 rand) te serveren. Het is er ongelovelijk druk maar als we binnen een tafeltje nemen worden we toch snel bediend.

We slaan drie gangen over. Rond kwart over negen liggen we in bed.

Donderdag 24 oktober 2002
Vandaag hebben we geen wekker gezet. Rond kwart voor zes zijn we allebei wakker en staan we maar op. Rond half zeven vertrekken we. Onze route.We willen een kort stukje naar het uitzichtpunt en dan terug om te kijken of er nog wild gespot is waar we heen kunnen. Het duurt erg lang voordat we wat beesten zien. Op de S62 het eerste doodlopende stuk na de birdhide stroomt de Makhodzi in de Letaba. Hier zien we eerst impala's en in de rivier een tweetal groepjes nijlpaarden. Helaas met tegenlicht, dus we moeten nog maar een keer ’s avonds terugkomen. Als we vlak bij de dam staan (terugkomend van het uitzichtpunt) zien we twee visarenden in de boom. We kunnen helaas niet dichterbij komen.

Op de foto's zie je het uitzicht op de dam. Als we terugrijden zien we een kleine antilope langs de kant van de weg. Ik denk dat het deze keer geen steenbokje is, maar ik kan het niet bewijzen, want als Michael achteruit rijdt, rent hij snel weg. Bij de birdhide kunnen we over een houten omheind pad naar de lookout. Meteen als we gaan zitten zien we een flinke groep nijlpaarden in het water liggen. Iets te ver weg voor foto’s. Aan de overkant staan drie olifanten in het water en op de eilanden zien we ooievaars, reigers en andere vogels. Ik gooi de klep van de camera per ongeluk naar beneden en Michael klimt uit de hide om hem te gaan halen. Even later loopt op dezelfde plek waar Michael net stond een grote lizzard (Agama), die komt een aantal keren mooi op een rots liggen. Een visarend geeft een prachtige show door twee egyptische ganzen/egyptian goose met jongen op te schrikken en dan in de vlucht een vis mee te graaien uit het water. Die peuzelt hij vervolgens aan de kant op. Ook de white faced duck laten zich verjagen door de visarend. Nijl krokodillen drijven rustig door het water, wachtend op hun kans een prooi te pakken. In de struiken vlak voor de birdhide komen diverse vogeltjes zitten. Van eentje hebben we de identiteit nog steeds niet ontdekt. Herken jij hem op basis van deze foto's? Nadat we alle beesten een beetje bewonderd hebben, geven twee olifanten een prachtige show. Eerst loopt de één door het water naar het eiland onderwijl de spoonbills en egyptian goose verjagend. Daarna verjaagd hij een krokodil van het eiland en achtervolgd de krokodil totdat deze echt ergens anders naartoe gaat. Dan komt de olifant nog dichter naar ons toe door het water en gaat hij echt kopje onder! Hij is echt heerlijk aan het badderen. Dan komt de andere olifant naar hem toe en samen stoeien ze een tijdje in het diepe gedeelte van de rivier. Ik heb intussen de video en de extra fotorolletjes gehaald en het gaat hard! De derde olifant blijft aan de overkant staan, maar hij komt nog wel wat dichter naar de rivier zodat we zijn prachtige lange slagtanden kunnen zien. Naarmate een olifant ouder wordt, worden zijn slagtanden langer. Bij sommige hele oude olifanten zijn de slagtanden zolang dat ze er met het lopen hinder van ondervinden. Intussen is er een vierde olifant bijgekomen. Beiden spatten zich een beetje nat met water tussen het riet. Verder van ons vandaan zien we ook twee olifanten aan onze kant van de rivier verschijnen. Bij het water komen ook nog twee mooie jacana's zitten. Na ruim een uur vertrekken we weer en zien al snel weer wat impala's en na een tijdje langs de rivier de rivier gereden hebben zien we weer een visarend in een boom. Die boom staat niet ver van de weg, dus we kunnen de arend prima fotograferen. Rond half tien zijn we terug op het kamp. Er zijn nog geen beesten op het informatiebord aangegeven. We gaan even bij de bungalow wat drinken. we besluiten de rest van de ochtend bij de bungalow te blijven omdat het al erg warm is en Michael zich niet zo lekker voelt. Ik lees lekker op ons terras mijn boek uit ondertussen genietend van alle beesten op de camping. Er lopen hier minstens vijf tamme bushbucks, een aantal Vervet monkeys/Groene meerkatten, drie brutale eekhoorntjes en heel veel vogels. Ik lok de eekhoorntjes tot op een halve meter afstand met een stukje chips. We gaan nog wat shoppen en op het infobord kijken, waar nog steeds niets op aangegeven is en we boeken bij de receptie voor morgen een bushwalk. Aan het begin van de middag voelt Michael zich nog beroerder en heb ik wel zin om even te slapen. We gaan dus allebei maar even op bed liggen. Rond kwart over drie staan we toch maar op en gaan we rond half vier nog een bushdrive maken. Onze route. Het eerste deel zien we op de H1-5 weer weinig beesten. Het is duidelijk dat de beesten in deze omgeving vooral bij de rivier te vinden zijn. Om vijf voor vier zien we een olifant langs de kant van de weg. Wij schrikken enorm van hem omdat hij echt in de berm staat en we hem niet meteen zagen en hij schrikt even hard van ons, waardoor hij zich chagerijnig naar ons omdraait als we langs rijden. Als we voorbij zijn, gaat hij maar verder met het vernielen van een aantal struiken en boompjes. Iets verderop staat een giraffe op een afgebrand stuk onder een eenzame boom. Het is vanmiddag maar liefst 42 graden Celsius, we zijn erg blij met onze auto met airco. We komen op de S93 weer in de buurt van de rivier en zien daar weer de gevolgen van de Cycloon Eileen. In februari en maart 2000 heeft die hier gewoed en zorgde voor een steiging van de rivier van maar liefst 13 meter. In de bomen langs de rivier zien we nog steeds overal drijfhout, bij Skukuza was ons dit ook al wel opgevallen, maar toen konden we het niet plaatsen. Bij de receptie in Letaba zijn echter informatieborden over de cycloon geplaatst. Rond kwart over vier eindelijk weer beesten: een kudde impala's. Daarna meteen een olifant met zijn kont naar ons toe. Hij lijkt tussen twee bomen ingeklemd te staan. Vlak bij de rivier zien we vier gieren in één boom, drie kleintjes met een rode kop en één grotere met een witcreme kop. Volgens andere automobilisten moeten achter een grote boom vier leeuwen liggen, maar die krijgen we helaas niet te zien. Wel lopen zowel aan de overkant van de rivier als aan onze kant olifanten. Bij ons vlak langs de weg en ze reageren allebei geërgerd als we langsrijden. Rond half vijf steekt voor onze auto een kudde olifanten over. Diverse maten, maar echt hele kleintjes zijn er niet bij. Zouden we die nog wel een keer gaan zien? Vlak erna staan er nog eens ongeveer zes in de berm. Een of meerdere staan uit het zicht wat bomen en takken te vermorzelen. Om iets over half vijf staan vier mannetjes kudu's langs de kant van de weg in een prachtig avondlicht. Daar wisselen we de lens dan toch maar weer voor. En met al die olifanten hier heb je toch niets aan een superzoom. Even na de kudu's komen we langs een schitterende boom -> hij lijkt zo uit LOTR te komen en te kunnen gaan wandelen.

Rond tien over half vijf wordt de weg geblokkeerd op S44. Aan de rechterkant staan al heel veel buffels en van links blijft de stroom maar komen. Zou dit dezelfde kudde zijn die we gisteren langs de hoofdweg naar Letaba zagen? Als er maar buffels blijven komen, besluiten we te keren want het is al laat. Als we terugrijden om kwart over vijf steekt achter onze auto een kudde olifanten over en daarbij zit zo'n kleintje als ik al hoopte. Deze is zeker nog geen jaar oud. Ik heb wat moeite met de camera waardoor het aantal foto's beperkt blijft en grotendeels niet ingezoomd. Zodra ze de weg over zijn begint er één onwijs te trompetteren. Michael heeft eerst niet door dat het de olifanten zijn. Vlak na de olifanten zien we een giraffe en vlak daarna weer een groepje olifanten links van de weg. Intussen heb ik ontdekt dat er een kras op onze zonnefilter zit. Geen idee wanneer die er opgekomen is en wat het effect is, mar hij gaat er in ieder geval meteen af. Hierna zien we in korte tijd (5 à 10 minuten) nog zeker drie keer een groep olifanten langs de kant van de weg en één keer impala's. Dan zien we rechts weer twee olifanten, één is duidelijk een oude met enorme slagtanden. We vermoeden dat het dezelfde olifant is die we vanmorgen zagen vanaf de birdhide. Hij staat takjes te vermorzelen. Hij stopt een hele tak in z'n mond en trekt hem dan met zijn slurf langs zijn tanden, zodat alleen de blaadjes achter blijven. We kunnen nog een keer een toertje langs de rivier maken. Als we besluiten niet verder te gaan, omdat hier toch niets te zien is, zie ik nog net een olifant onder een boom staan. We gaan terug. Michael wil langs de olifant rijden, maar die maakt dreigend een stap in onze richting. Snel achteruit dus! Als de olifant achter een dikke tak is gaan staan, besluiten we er toch langs te gaan. De olifant bewijst tot onze schrik dat zo'n tak geen belemmering voor hem is en duwt de tak opzij als wij langsrijden. Ik heb video opnames gemaakt hoewel we allebei met knikkende knieën in de auto zitten! Als we er terug weer langs moeten hebben we geluk, want de olifant is nu echt verderop gaan staan. Zou dit één van de spelende olifanten van vanochtend zijn? Hierna rijden we snel terug naar het kamp. Onderweg zien we alleen nog twee groepjes helmeted guineafowls en impala's. Op het kamp verzamelen we de spullen voor de bushwalk en heeft Michael om zeven uur het eten klaar. Dat hij niet helemaal in orde is, bewijst hij door alle pasta in de pan te gooien, terwijl hij net gevraagd heeft of het restant bewaard moet worden. De helft was ook genoeg geweest. Onder het eten barst het onweer los. We zagen het in de auto al aankomen en zagen de temperatuur toen ook snel dalen. Het is half acht en ik zie dat Michael de afwas ook al gedaan heeft, terwijl ik mijn dagboekje vol kliederde. Extra vroeg naar bed vandaag (half negen) want we moeten morgen heel vroeg op.

Vrijdag 25 oktober 20002
We staan half vijf op, eten een yoghurtje en gaan dan met het disclaimerformulier naar de receptie. De jeep staat al te wachten. Naast ons gaan nog twee heren mee op de wandelsafari.

Een oudere nogal vreemde man en één van onze leeftijd of een paar jaar jonger. Er gaan twee gidsen mee op de tocht. We rijden eerst een half uur met de jeep naar een afgelegen plek (we nemen een weg met een stopbord, waar we normaal niet in mogen) en dan gaan we na een korte uitleg op pad. De beide gidsen gaan met het geweer in de hand voorop en wij volgen. Het is helemaal niet warm vandaag, er hangt een dik wolkendek en er staat ook een flinke wind. Aan het begin van de wandeling verteld de blanke gids ons wat over de flora. De lage boompjes die hier overal groeien zijn mopani's. Ze groeien in een gordel van hier via Zimbabwe en Botswana tot in Namibië en het Etosha Park. Deze boom zit vol olie en wordt slecht door een beperkt aantal dieren gegeten. De olifant vindt het wel erg lekker, vandaar de grote populatie olifanten in het Krugerpark. De Mopaniwortel barst open in de grond door kleiwerking (inklinken). Een hoge groene boom heeft de naam Fever Tree gekregen van de eerste kolonisten. Zij ontdekten dat ze steeds ziek werden en stierven als ze gekampeerd hadden onder deze boom. Later bleken de malariamuggen de oorzaak. Deze boom staat namelijk alleen bij water. De lalapalm heeft zijn naam te danken aan de drank die gemaakt wordt van vocht uit de palm. Lala betekent slapen in het Swahili. De binnenste vruchten van deze palm worden bovendien als vervanger van ivoor gebruikt.
Na ongeveer een half uur wandelen zien we impala's. De impala's rennen weg zodra ze ons ruiken. De wind staat in hun richting dus dat is al erg snel. Bij de impala's zien we drie giraffes waarvan één duidelijk kleiner is dan de andere. Tot verbazing van de gidsen lopen ze niet weg maar blijven ze ons aan staan staren als we stil gaan staan. Normaal schijnen ze dan altijd weg te lopen. De gids vertelt dat je aan de horens kunt zien of het een mannetje of vrouwtje giraffe is. Kale horens betekent een mannetje, vrouwtjes hebben harige horens. We lopen tijdens de safari continu door een mopani bos, maar steken wel regelmatig wat kleine riviertjes over en één keer een grotere droogstaande, totdat we bij de Olifants rivier komen. Onderweg heeft de gids ons nog sporen van hippo laten zien (vochtige poep van gisteravond en voetafdrukken enkele dagen oud). Bij de Olifants staat aan de overkant een waterbok ons aan te staren. Zodra we op het strand komen verdwijnt hij. Ook zien we hier diverse vogels, zoals de Yellow Billed Stork en de African Spoonbill. De spoonbill is volgens de gidsen vrij zeldzaam. Op het strand pauzeren we rond half acht met de door de gidsen meegenomen pakjes jus d'orange, billtong van rund, koekjes, pinda's en plakjes kaas.

Na twintig à vijfentwintig minuten gaan we weer op weg. Nadat we nog een lilac breasted roller hebben gezien die probeerde een kite (roofvogel) weg te jagen. Hij weet dat hij veel wendbaarder is dan de roofvogel en cirkelt dus al fluitend om hem heen. Op de terugweg zien we opnieuw impala's en in een rivierbedding staan vijf olifanten. Of liever er staan er drie en twee kleintjes komen later overeind. Als ze ons horen verlaten ze aan de andere kant de rivierbedding. We zijn namelijk op een droog stuk de rivier overgestoken en staan nu van boven naar ze te kijken. Ook zien we onderweg diverse malen van die kleine hoentjes wegschieten. Rond half negen zijn we terug bij de truck. We hebben zo'n vijf kilometer gewandeld. Op de terugweg waaien we flink door in de open truck en beseffen we weer het genot van de auto met airco. We zien nog impala's en één olifant voordat we om negen uur weer op het kamp zijn. Daar pakken we alle spullen meteen weer in de auto, kijken we bij de i welke beesten er gesignaleerd zijn en besluiten we langs de rivier naar Olifants te rijden omdat daar een hyena gesignaleerd is. Onze route. Op het eerste stuk zien we alleen impala's. Dan ineens een tawny eagle in een boom vrij dicht bij de weg. Michael vindt hem lijken op de Europese buizerd. Snel erna steken een drietal olifanten de weg over, terwijl er ook nog drie aan de linkerkant blijven staan. Hierna zien we een oude mannetjes giraffe (aan z'n kleur te zien). Rond elf uur zijn we bij de viewpoint over de Olifants. We zien een olifant, een aantal giraffes, zebra's en impala's aan de andere kant van de Olifants. Ze zijn allemaal ver weg en alleen met de verrekijker goed te zien. Wel heb je hier een prachtig zicht op de rivier. Als we weer gaan rijden stuiten we weer op olifanten. Eén redelijk grote die met z'n oren naar ons wappert, een kleintje en nog een paar onzichtbaar, maar wel hoorbaar, in de bush. Af en toe vallen ineens de opvallende bloemen op die vooral in verbrand gebied voorkomen, soms hebben ze rode bloemen, soms witte. Vlak bij de weg stuiten we weer eens op twee klipspringers. Ze blijven heel mooi staan, dus daar wordt lekker gefotografeerd en video gemaakt. Tijdje erna een gemengde groep met impala's, zebra's en wilde beesten. We rijden even naar de campsite Olifants om op het informatiebord te kijken en zitten even aan de rivier. Mooie view met vooral impala's (heel ver weg), een giraffe (snel weer uit zicht) en een groepje van zes gieren dat mooi over komt vliegen en waarvan ik er twee bij elkaar in een boom zie verdwijnen. En vier nijlpaarden in een diep stukje van de rivier. Een Europese buizerd vliegt vlak voor het uitzichtpunt langs. Ik rijdt terug naar Letaba en we zien: diverse keren één of meerdere giraffe's, twee olifanten, en twee steenbokjes. Regelmatig kun je ook de gevolgen van de olifantenpopulatie aantreffen. Omgetrokken boompjes, volledig gesloopte struiken etc etc. Rond tien voor één hebben twee giraffen een mooie lucht achter zich en even later zien we weer eens helmeted guineafowls. Vlak bij de campsite staat een bushbuck. Zou die van de camping komen? Hij blijft in ieder geval wel mooi stil staan. Op de camping gaan we weer naar het informatiebord. Er staat weinig nieuws op en dus gaan we eerst maar uitgebreid lunchen met frites en een kipburger bij de cafetaria. We halen vooraf wat te drinken in de shop. Helaas blijken onze appels weg te zijn. Michael heeft ze gisteren op de koelkast laten liggen en toen we wakker werden van ons middagdutje was alleen de verpakking er nog. We nemen rustig de tijd om te relaxen en spelen van drie tot vier twee spelletjes Carcassonne, waarbij ik afgrijzelijk word ingemaakt. Gemeen hoor dat Michael me niet eens een keer laat winnen. We nemen ook nog even de tijd om een fotootje te maken van een Olive thrush, een leuk vogeltje met een oranje snaveltje dat op het grasveld vlakbij komt zitten. Iets na vieren springen we weer snel in de auto voor nog een gamedrive. Onze route. Als we de gate uitrijden steekt er net 20 meter van de gate een olifant over. Erna zien we natuurlijk impala's, maar dan heel lang niets. We gaan weer naar het noorden richting de birdhide. Bij een inham van de hoofdweg fotografeer ik een omgevallen boom. Waarschijnlijk schade als gevolg van de overstromingen in 2000?! Op weg naar de hippopoel zien we eerst een grote roofvogel in de lucht, dan grote witte reigers/great white egrets in het water en vervolgens een giraffe. Een eind verderop zien we een groep bavianen. Ze volgen de weg maar duiken de berm in als ze in onze buurt komen. Lang de kleine rivier is het licht prachtig en de fevertree moet in dit licht even op de foto. Vlak voor de hippopoel staan twee buffels, één op en één naast de weg. Ze poseren fantastisch voor de foto. Als dit geen mooi plaatjes worden?! Bij de hippopoel liggen wel een paar nijlpaarden, maar erg diep en achter de bomen. We maken er nog wel een foto van een aantal fevertrees, inclusief de Olifantsrivier. We gaan dus snel verder naar de birdhide. We zien weer twee visarenden in de boom. Hier staan ook weer impala's. Vanuit de birdhide zien we een enorme groep nijlpaarden op dezelfde plek als gisteren. Ook veel krokodillen op de eilanden en een aantal witte lepelaars en witte reigers. En twee egyptische ganzen met een groep jongen. Apart dat bovenop een rots op bijna dezelfde hoogte als de birdhide een aangespoelde boom ligt.

Ik probeer weer allerlei beesten op de gevoelige plaat vast te leggen, en dat legt Michael dan weer vast. Gisteren op de loop voor spelende olifanten, vandaag gaan ze vlak naast een krokodil te water. Aan de overkant komen vlak voor we terug moeten nog drie waterbokken in het riet te voorschijn. Vlak voor wij terug moeten. Voor het eerst zien we een mooie zonsondergang en daar maken we dan ook aardig wat foto's van. Het is precies zes uur als we terug zijn op het kamp. Als ik aan het koken ben (tussen half zeven en tien over half zeven) zit Michael al te dutten. Hij legt zijn hoofd even op tafel en is meteen in dromenland. Ook na het eten zit hij in z'n stoel te slapen. Daarom vroeg douchen en naar bed (kwart over acht).

Zaterdag 26 oktober 2002
Een week geleden vertrokken we uit Nederland! Ik heb de wekker vergeten uit te zetten dus om half vijf schrikken we wakker. Toch slapen we nog een uurtje tot half zes. Dan is Michael wakker en staat hij op en volg ik maar. Rond kwart over zes vertrekken we voor de gamedrive. Onze route. Het is vandaag bewolkt, maar windstil. We zien deze ochtend echt enorm veel beesten. We gaan langs de rivier richting kamp Olifants. Net voor de rivier nemen we de afslag naar het caravanpark Balule. Daar vandaan rijden we langs de rivier en tenslotte naar Satara. Vanaf Satara nemen we de hoofdweg terug naar Letaba. We zien vanochtend zo'n 80 à 100 giraffes, 400 zebra's, 200 wildebeesten en 300 impala's.

Als we rond zeven uur bij een paar giraffes staan, maakt Michael dit bijzondere plaatje. Er komt toch mooi uit hoe groot de giraffes zijn. Van tv-programma's hebben we begrepen dat Wildebeesten en zebra's vaak in elkaars gezelschap verkeren omdat de één over een goed reukvermogen beschikt en de ander over een goed zicht. Samen kunnen ze daarmee veel roofdieren spotten. Bovendien zijn de strepen van de zebra's een handige afleiding voor roofdieren. Door hun patronen schijnen roofdieren moeilijk individuele dieren te kunnen onderscheiden. Als we twee giraffes tegenkomen die met de nek in de "knoop" zitten, hebben we wel de neiging om ze even te helpen met ontrafelen. We beperken ons toch maar tot het maken van foto's. Wildebeesten of in Nederland beter bekend als gnoes zien er van dichtbij heel anders uit dan op tv. Ze hebben een duidelijk donkerbruin lijf met een soort buffelhorens en een wat lichter hoofd met in het midden dan juist weer een echte zwarte vlek. En ze kunnen je zo heerlijk lodderig aan kijken terwijl ze het gras staan te kauwen.
Windhoosjes komen hier kennelijk regelmatig voor, want vanmorgen zien we weer een hoop zand omhoog waaien in een windhoos. We pauzeren op Satara en als ik om tien over half elf over de campsite loop, vliegt een grote roofvogel over me heen. Best eng. Als we terugrijden steekt rond tien over elf een laag beest ver voor ons de weg over. Ik zie het helaas niet omdat ik opzij zit te kijken. Michael denkt dat het een gordeldier was. We speuren nog even, maar het dier is al verdwenen.
We zien ook een aantal van de belangrijkste roofdieren, namelijk: zeven leeuwen en twee spotted hyena's. De leeuwen blijven deze reis helaas nogal op een afstand. We zien ze wel regelmatig maar steeds van vrij grote afstand. Met onze superzoom kunnen we nog wel aardige foto's maken, maar spectaculair worden die zeker niet. Vandaag zien we één keer een groep van vier vrouwtjes met één nog jong mannetje en één keer twee mannetjesleeuwen. De eerste groep blijft een poosje liggen, maar als er teveel auto's blijven staan, sjokken ze er op hun gemak van door. De twee mannetjes met hun mooie manen liggen een beetje verscholen in hoog gras en voelen zich daardoor waarschijnlijk minder bespied. Af en toe gaan ze even liggen en dan kun je ze ook echt niet meer ontdekken. De hyena's liggen in de berm van de weg onder een boom te hijgen van de hitte. We ontdekken er eerst één aan de ene kant van de weg, na een poosje ontwaren we er aan de overkant ook één. Die beesten hebben echt een enorme rij enge tanden die je goed kunt zien als ze zo liggen te hijgen.
Van de mammals zien we verder ook nog minstens zestien kudu's, zeventien waterbokken, dertien warthogs/knobbelzwijnen, een paar olifanten en ook nog twee keer een groep bavianen en in het water regelmatig nijlpaarden. De wrattenzwijntjes zijn zo schattig! Ze zien de in eerste instantie gevaarlijk uit met die enorme slagtanden en lange haren in de vorm van een soort baard en lange manen. Ze zijn echter behoorlijk tam te noemen en lopen dan ook regelmatig rond in de buurt van de campings. Eten doen ze meestal geknield. Zeg maar leunend op de ellebogen en met de achterbenen recht. Zo lief! Als we een keer dicht bij een olifant staan kan ik het ook niet laten om een close-up van zijn huid te maken. Dat lukt wel met een 400mm zoom en een olifant op een paar meter afstand.
Ook vogels zien we in overvloed op onze route. Zowel roofvogels waarvan zo'n twintig gieren, een visarend, een martial eagle en twee tawny eagles. De marial eagle heeft een witte kop met donker lijf met lichte gevlekte vleugels en de tawnyeagle heeft een mooie kastanjebruin lijf, met een wittige borst en donkere vleugels.
De overige vogels zien we in alle kleuren en maten. Van de grotere vogels zien we twee keer een yellow-billed stork, diverse helmeted guineafowls. Bij de rivier zien we veel vogels in één keer, o.a. twee soorten gieren, maribu's, een reiger en diverse storks. Een groepje van ongeveer tien Maribu's steigt op en zweeft lekker op de termiek rond. We zien ook voor het eerst een secretarisvogel. Jammer, dat hij zich eigenlijk meteen afdraaid. Wat een grote vogels zijn dat. En toch gracieus, met hun lange zwarte poten, grijze lijf en de grappige rode vlek op het hoofd. En die enorme witte staartveer, met een klein zwart puntje. Vlak voor we bij het kamp terug zijn, stuiten we nog op een ground hornbill met een bad hairday, zijn veren staan echt alle kanten uit!
Maar ook kleine vogeltjes zien we met regelmaat. We kunnen ze helaas niet allemaal identificeren. Dat lukt wel bij de redwingedstarling, de lilac-breasted roller en de prachtige giant kingfisher.
Ik gebruik tegenwoordig de gespreksopname van de digitale fotocamera voor alle spottings en ik heb elke paar minuten wel een opname, behalve op het laatste stuk Satara-Letaba.
Rond kwart voor twee zijn we terug op het kamp. Michael haalt brood en ik kladder het notitieboekje vol. Ook voeren we de vogeltjes en de bushbuck en maken daar foto's van. Aan de hand van de foto's identificeren we de vogeltjes en hoentjes vervolgens als: blackeyedbulbul, natalfrancolin. Ook zit er een eekhoorntje tussen de vogeltjes, die ook graag van de broodkruimeltjes meesnoept. Wat heeft die eekhoorn een raar gezwel onder zijn staart.

Rond kwart voor 4 gaan we weer op pad voor een gamedrive. Onze route.
We zien vanmiddag veel minder wild dan vanochtend, het is intussen weer opgeklaard en erg warm geworden. We maken eerst een klein toertje ten westen van Letaba en rijden dan naar de birdhide waar we nog tien minuten kunnen blijven zitten. Voordat we bij de birdhide zijn, zien we drie keer een groep impala's, één keer helmeted guineafowls, een crested francolin, een witte reiger en een giraffe. Een hamerkop haalt z'n poten steeds over de bodem van een plas zodat er wat loskomt wat hij met zijn snavel oppikt. Vijf keer stuiten we op een enkele olifant, eentje met zweet op het hoofd, wat betekent dat hij een hormonen overschot heeft. We hebben van één van de gidsen begrepen dat de olifant zich dan een soort superman voelt. Ook zien we een groepje van drie olifanten, mama met twee kids. De kleinste schatten we op anderhalf jaar oud. Het kleintje komt heel lief onder de slurf mama staan. Deze mama heeft trouwens ook het zweet langs haar hoofd lopen, zou ze zich superwoman voelen? In een rivier liggen vrij ver van ons verwijderd zo'n dertig nijlpaarden die we in de auto kunnen horen. Bij de birdhide zien we vijftien nijlpaarden die nog steeds op dezelfde plek liggen. Verder staan er een witte reiger, een zilver reiger, het ganzenpaar met kleintjes, waterbokken en krokodillen.
Rond tien over half zes rijden we weg bij de birdhide en daarna zien we bij de rivier drie olifanten. Helaas ben ik te veel aan het klungelen, waardoor ik geen foto krijg van de olifant die de rivier oversteekt. Bij de brug over de Letaba vliegen veel zwaluwen en net naast de brug ligt een enorme krokodil in een heel klein poeltje. Dezelfde nijlpaarden liggen nog steeds in de rivier, maar er staan nu wel zo'n tien waterbokken bij. In de rivier staat ook nog een yellow billed stork en de olifant die we op de heenweg ook al zagen staat nog steeds in de rivier. Als we in de buurt van het kamp komen, begint de zon onder te gaan. Dat geeft weer een mooi sfeerbeeld. Vlak voor het kamp zien we nog twee kudu's en om zes uur rijden we het kamp weer binnen.
's Avonds kookt Michael. We gaan weer rond de vaste tijd (rond negenen) naar bed.

Zondag 27 oktober 2002
We slapen uit en deze keer worden we ook echt laat wakker, pas om kwart voor zeven. Rond half acht vertrekken we naar Olifants voor de riverwalk. Geen tijd meer voor een omweg, dus over de hoofdweg. Langs de hoofdweg zien we net buiten het kamp impala's en een olifant. Later zien we drie waterbokken en diverse vogels, namenlijk: één sadle billed stork, één egyptische gans, drie hadeda ibissen en één Brown Hooded Kingfisher. De Brown Hooded Kingfisher zien we eerst aan voor een bee-eater, maar op de foto's valt zijn grote typische kingfishersnavel zeker op. Voor een kingfisher is deze vogel overigens vrij saai gekleurd met zijn bruine hoofd en witte borst. Onder zijn vleugels heeft hij echter een prachtige blauw glanzend verendek. Hoewel je niet verwacht veel schildpadden te zien tijdens een vakantie in Afrika, stuiten we al weer op een, dit keer de weg overstekende, schildpad. Dat levert een paar mooie plaatjes op. Bij de rivier staan twee saddle billed storks en er ligt een groepje nijlpaarden in de rivier die we duidelijk kunnen horen. Op het strand zitten de roofvogels nog op dezelfde plek en aan de kant van de rivier loopt een kudde impala's langs de weg. Iets verder staan een klein eindje van de rivier zes giraffe's, waarvan vijf vrij kleine. Om negen uur vertrekken we voor de riverwalk Olifants. We gaan eerst met een jeep naar het uitzichtpunt. Onderweg zien we impala's en de twee klipspringers die we eerder op dezelfde plek hebben gezien. We blijven even staan kijken bij de klipspringers, die mooi licht op zich hebben schijnen. Jammer dat ze ons hun rug toedraaien. Tijdens de walk van slechts een uur (waarvan we veel rusten) komen we vlakbij een familie nijlpaarden. Ze volgen ons mooi met hun ogen en als we een beetje uit de buurt zijn lachen ze (althans zo klinkt het) zowel op de heen- als de terugweg.

Verder zien we alleen een witte reiger in de lucht en kudu's aan onze kant van de rivier. Aan de andere kant van de rivier gebeurt meer. De zebra's en giraffe's (stuk of 20) zetten het op een lopen, helaas kunnen we niet zien waarvoor. Al met al valt de riverwalk een beetje tegen. Zo dicht bij de nijlpaarden komen was leuk, maar het valt ons een beetje tegen dat de wandeling zo passief was. We hadden wel wat meer verwacht. Als we terugrijden naar Olifants passeren we een breeding herd olifanten. Daar blijven we even bij staan. Veel jonge olifanten dat is altijd een mooi gezicht.
Tien over elf gaan we zelf weer op pad. We volgen de S90 naar het zuiden weer, want daar heeft de gids vanmorgen twee cheetah's langs de weg gezien. Hij verwacht dat ze daar nog wel zullen zijn. Helaas blijkt dat niet het geval. We rijden heel lang rond vandaag. Onze route. We pauzeren op de viewpoint ten oosten van Satara, vlakbij de grens met Mozambique. We zien weer heel erg veel beesten vandaag, waaronder diverse vogels die we nog niet eerder gezien hebben. Helaas geen roofdieren vandaag. Ik denk even een leeuw verstopt onder een bosje te zien, maar het blijkt een termietenheuvel te zijn!
Hier eerst een overzicht van de speciale sightings. Twee kuduvrouwtjes schrikken enorm van ons. Ze staan ons wijdbeens verschrikt aan te kijken voor ze er vandoor gaan. Zebra's besluiten naast onze auto een potje te gaan vechten. Drie olifanten wandelen over een olifantenpad wat de weg kruist. Michael gaat eerst midden op de kruising staan, maar gaat dan toch iets terug, zodat ze kunnen passeren. De eerste komt terug en probeert de anderen te verleiden tot stoeien (of wat anders?). Ik fotografeer iets dubieus bij de derde olifant, zijn "vijfde been" hangt bijna op de grond. Als we bij een groepje van tien zebra's staan, besluiten er twee een stofbad te nemen. Ze gaan lekker in het stof over de grond liggen rollen. Die kunnen zo meteen wel een bad gebruiken. Bij één van de kuddes zebra's die we passeren, staan twee jonge zebra's op de weg. Ik maak een foto van de vacht van één van de kleintjes. Hier kun je mooi zien dat hun huid helemaal niet zo glad is als je zou verwachten. Vooral de zwarte strepen zijn eigenlijk heel harig en steken behoorlijk uit. Bij een waterpoel spatten twee olifanten zichzelf nat. Drie andere olifanten staan in hoog riet. Als we iets naar voren gaan, verdwijnen ze meteen uit beeld. Rond één uur moeten we een riviertje oversteken. Geen brug deze keer, maar gewoon zachtjes door het water rijden. Bij een andere rivier staan tien giraffes, waarvan één kleintje die midden op de weg staat, op de foto gaat. Twee steenbokjes ontmoeten elkaar achter een struik.
Buiten de genoemde speciale sightings zien we aan mamals zeven keer een groepje giraffes en vier keer een enkele giraffe, zesentwintig keer zebra's, zeventien keer impala's, één steenbok, drie keer waterbokken, vier keer een enkele olifant, drie keer een groepje olifanten, negentien keer wildebeesten, twee keer kudu's en één keer nijlpaarden.
Qua vogels bestaan de speciale sightings uit: een witpootbuizerd met witte bek. Een giant kingfisher, die we helaas wegjagen van zijn plekje op de rand van de brug.
Vlak bij Letaba zitten minstens twintig maribu's in bomen. Zouden ze op die takken de nacht door kunnen brengen? Verder hebben we nog de volgende vogels gezien: een darter/aalscholver, een hamerkop, twee keer helmeted guineafowl, hoentjes, een kori bustard, een groep white headed vultures in de lucht en één in de top van een boom, twee blacksmith plovers, een ruff/grutto, een lilac breasted roller en een grote witte reiger. We zijn pas om half zes terug in het kamp.

Om half zeven voer ik het tamme bushbuckje op het kamp nog wat brood en om half acht ga ik eten koken. Het is trouwens broeierig warm, zou er regen komen? Michael is om half negen al weer uitgeteld en zit te slapen in zijn stoel. Even douchen en dan maar pitten. Ik lees zelf m'n boek nog even uit en ga rond kwart over negen slapen. Michael is allang in dromenland.

Maandag 28 oktober 2002
We staan rond half zes op en vertrekken om zes uur. We gaan een rondje maken ten noord-westen van Letaba. Onze route van vanmorgen.
Meteen buiten het kamp zien we impala's en vlak erna een roofvogel die de weg afspeurt op zoek naar een "roadkill". Op het strand bij de Letaba rivier zitten apen en staan twee olifanten. Links langs de weg impala's en in de rivier iets verder nijlpaarden. Bij de brug nog steeds een grote zwerm zwaluwen en vlak achter de brug twee crested francolin. We zien dan zo'n zeven minuten niets en dan toch weer impala's. Na de Zoo (zo wordt het gebied ten zuiden van de Olifants rivier genoemd) is het wel even wennen als je zoals hier een tijdje geen beesten ziet. In de berm zit even later een whitebacked vulture. Hij zat vlak langs de weg en schrikt van ons. Wij schrikken dan weer van hem al hij opvliegt. We zien zo om de zes à zeven minuten beesten en wel de volgende: een steenbokje en twee swaison francolins die de weg oversteken. Vervolgens rijden we langs een klein riviertje met weinig water. Aan de overkant loopt een steile rotswand naar de rivier. Aan onze kant staan weer impala's. Ze steken single-lined de weg over en schrikken van onze auto en rennen dan weg. Twee minuten later rijden we over de dam (de weg heeft hier die functie). Links is het droog, rechts staat aardig wat water. Het duurt een kwartier voordat we weer beesten zien. Zoals te verwachten zijn dat impala's. Weer tien minuten later een olifant. Hij mist het onderste deel van zijn slurf en heeft duidelijk moeite om de takken van de bomen te trekken. Vijf minuten later hoentjes en steenbokje. Even erna drie giraffes en één zebra. Tien minuten later een marial eagle in een boom, die rustig om zich heen zit te kijken. Wat een indrukwekkende vogel! Vliegjes bijten ons terwijl we de martial eagle bewonderen. Vijf minuten later rijden we door termieten country. Alle bomen worden opgeslokt door enorme heuvels. Er lopen hier alleen twee impala's. Acht minuten later een mannetjeskudu. Tien minuten later een steppe buzzard vlak boven de auto. Even verder komen we bij de brug op H14. Ik fotograaf het bord dat zegt dat je bij hoog water niet over kunt steken: Afrikaans is leuk!
Op de brugleuning zit een prachtige giant kingfisher. Hij blijft braaf zitten zodat we er veel foto's van kunnen maken. Na de brug zien we vooral veel impala's. Daarna duurt het weer ruim tien minuten voordat we in een verbrand stuk een steenbokje zien. Bij de waterpoel N'wanetsi liggen delen van een olifant: een oor en skeletten van heup en hoofd. Hierna zien we zelfs geen beesten meer tot we terug zijn in het kamp.
We gaan in het kamp op het informatiebord kijken of er nog speciale sightings in de omgeving zijn geweest. Maar op het bord is helaas nog niets aangegeven. Ik pak de tas nog een beetje in, we ontbijten en rusten wat en rijden rond half tien weer weg. Alleen naar de birdhide deze keer. Op de H1-6 zit aan de rivierkant een visarend in de boom. Even heen en weer steken met de auto om het goede plekje te vinden met zo min mogelijk takken op de foto. Voordat we bij de birdhide zijn zien we nog vier olifanten bij elkaar en één olifant in de rivier, drie keer impala's (langs de weg en op het strand). Bij de brug over de rivier zien we olifanten, zwaluwen en een reiger. Tien minuten later op een detour opnieuw impala's op de weg en drie ground hornbills en olifanten bij de rivier.
Een kwartier later zit een red crested korhaan onder een boom langs de weg. Hij zit aan de verkeerde kant van de weg om een foto te maken. Ik manouvreer wat heen en weer zodat Michael een foto kan maken. Als ik dwars in de berm en de auto in de achteruit zet, lukt dat niet. Vooruit wil echter ook niet meer! Oeps! Michael moet uitstappen om een steen onder een wiel weg te halen.
Op het laatste stukje onderweg naar de bird hide steekt een olifant de weg over en bij de rivier net voor de bird hide zien we een roodbruine (met witte borst) oehoe vogel, het blijkt een burchells coucal te zijn. Rechts in de greppel staan drie olifanten. We blijven heel lang bij de bird hide zitten (ongeveer 2 uur). Er is van alles te beleven. Er staat al een kudde olifanten en aan beide kanten een eenzame olifant. De olifant van onze kant steekt de rivier over en komt daar uiteindelijk de kleinere olifant aan de ander kant tegen. Ze blijven een tijdje gezellig bij elkaar in de buurt staan, tot er een andere kudde arriveert, dan sluit de grote zich daar bij aan en blijft de kleine achter. Aan onze kant komen nog vijf olifanten drinken, maar die gaan niet echt het water in.
Maar naast de olifanten zijn er ook zoveel andere beesten te bewonderen: black storks, yellow billed storks, spoonbill, white faced duck, papa + mama egyptian goose + kids, white fronted bea-eaters, duiven, krokodillen, plum coloured starlings, red winged starling, , jacana, grey headed bushshrike (een mooie gele vogel). Ze zitten hier allemaal. Evenals twee hele lieve kleine blue wax bills. Het kost me een kwartier om ze aan Michael aan te wijzen, waarbij zij mooi stil naast elkaar op een takje blijven zitten. Ik probeer zoveel mogelijk beesten op de foto te zetten. En wat gebeurt er zoal: de kleinere eenzame olifant die even een maatje heeft neemt een duik in de rivier. Voordat hij in de rivier verdwijnt jaagt hij de vogels op. Het is vast dezelfde olifant als van de week, want hij zoekt hetzelfde plekje uit. Er komt nog een hele kudde olifanten onze kant op. Er zitten minstens twee echte kleintjes zonder slagtanden tussen. De grootste olifant staat in het midden en loopt af en toe naar de rand om nijlpaarden weg te jagen. Die hebben het namelijk in hun hoofd gehaald om uit het water te komen. Eerst vijf gezamenlijk (met kleintjes) en daarna nog een paar alleen. Een roofvogel wordt weer weggejaagd door kleine vogeltjes die om hem heen cirkelen. Rond half twee gaan we terug. Bij de brug alleen wat kleine vogeltjes gezien en ver weg olifanten. En later langs de rivier een waterbok en een european bee-eater langs de weg. Als we terug zijn op het kamp gaat Michael boodschappen doen, terwijl ik bij de bungalow blijf.

Rond half vier gaan we weer weg, we doen een rondje Olifants + Bakile. De route van vanmiddag.
Op het strand fotograferen we een leuk vogeltje, dat we niet terug kunnen vinden in het boekje. Volgens Michael is het een soort zwaluw en liep de streep onder z'n kop langs. Volgens mij liep de streep vlak langs z'n ogen. Als we de foto's achteraf bekijken blijken we allebei gelijk te hebben, want de streep loopt tussen zijn ogen en zijn snavel door en dan met een wijde boog naar zijn hals.
Een stukje verder zien we een hippo in de rivier en daarna twee white-fronted bee-eaters. De eerste zijn we voorbij voordat Michael doorheeft wat ik aanduid, de tweede gaat wel op de foto. Hoewel het beetje er een beetje raar bij zit, komen zijn kleuren wel mooi uit.
Het hoogtepunt van de middag is een grote kudde olifanten die de weg oversteekt. In de kudde bevinden zich veel jongen, waarvan een aantal nog geen slagtanden hebben. Ze steken op een lieve manier hun slurf om mama's benen heen. Ik schiet weer eens heel veel foto's.
Tijdens het toeren geeft de boordcomputer aan dat het 40 graden Celsius is! Na de kudde olifanten zien we: tien keer impala's, soms een enkele, soms een groepje van twee, soms grotere groepen. Af en toe in gezelschap van andere dieren, zoals zebra's of giraffes. We zien dan ook zes keer giraffes. Ook de giraffes treffen we in verschillende aantallen, voornamelijk in paartjes. Als ze zich in groepen bevinden zijn deze nooit zo heel groot, maar we komen ook regelmatig alleenlopende giraffes tegen. De giraffes verkeren ook weer regelmatig in gezelschap van zebra's, waarvan we dan ook drie groepen zien. Ook de kudu's zijn weer van de partij, we zien ze drie keer, waarvan twee keer een enkele. Roofvogels zien we vanmiddag alleen van grote afstand, één keer in de lucht en één keer aan de andere kant van de rivier. Tot slot zien we nog vijf keer olifanten, drie keer en enkele, één keer een paartje en één keer een groepje van drie.
Op het stuk weg naar Balule zien we maar liefst acht keer een kudde impala's. Twee zijn een partijtje aan het vechten en ze duwen elkaar achteruit met hun hoorns. Impala's on the beach geven ook altijd een mooi plaatje. Op een brug zitten bavianen en ik fotograaf een wire tailed swalow die stil op de rand van de brug blijft zitten. Verder zien we een niet geïdentificeerd grijs vogeltje, één kaalkop gier in het water en één in lucht, een kingfisher in de lucht. In een flits zien we een leeuw langs de waterkant lopen. We blijven geruime tijd staan wachten, maar helaas keert hij niet meer terug. Een baviaan zit net naast de weg in de berm met prachtig tegenlicht. Hij zit met de benen gestrekt en zijn armen rustend op zijn benen. We zien ook nog apen op het strand, een zwerm zwaluwen in de lucht en vier olifanten die de weg blokkeren.

Michael jaagt de grootste weg terwijl de rest al van weg is. Om één minuut voor zes rijden we de poort binnen: sluitingstijd van zes uur dus weer net gehaald. Even tanken en dan naar de hut. We eten rond half acht. Michael snijdt zich in de vingers met de rand van het blik. Stomkop! Het is kwart over negen, tijd om te slapen.

Dinsdag 29 oktober 2002

Om kwart over vijf staan we op. Weer vroeg vandaag want het is weer tijd om kamp te wisselen. Om kwart over zes rijden we voor de laatste keer weg uit Lataba en gaan we op weg naar Shingwedzi. De route van vanmorgen.

Voor we de uitgang verlaten maken we nog een paar foto's van de borden op Letaba. Dan gaan we verder met de verkenning van het Kruger Park. Onderweg zien we: impala's en een waterbok on the beach en nijlpaarden in het water. Bij een brug staan waterbokken en een sadle billed stork en een zwerm zwaluwen, longtailed shrike. Dat zijn hele grappige vogeltjes met enorme lange staarten. Bij een waterpoel lopen een aantal wildebeesten en verderop staan twee olifanten langs de weg en eentje een eindje verderop. We komen bij drinkplaats klein Nmatsu. Deze staat niet of onder een andere naam op de kaart. Hier staan weer impala's. Bij de waterpoel Nmatsu 1 zien we weer eens waterbuffels en vlak voor Nmatsu 2 staan drie olifanten. Vervolgens zien we een red crested korhaan en diverse helmeted guineafowls en een warthog/knobbelzwijn bij de waterpoel Mooiplaats. Op de weg bij Mopani staan vijf zebra's. We stoppen even bij Mopani en halen daar een nieuwe fotorol van 800 asa, want het is nogal bewolkt. Het blijft ook niet droog vandaag. We rijden regelmatig in de regen en af en toe wordt het behoorlijk donker. Na Mopani zien we in een rivier twee black crake. Leuke zwarte vogeltjes met lange rode poten. We stoppen even bij de sleepover birdhide Shipandani. Hier kun je echt tussen de beesten overnachten in een hutje. We zien er alleen een zilverreiger die langs komt vliegen. Bij de Pioneer birdhide hebben we een uitzicht op Mopani en zien we weer één zilverreiger. Onderweg zien we verder af en toe vogeltjes. Vooral bijzonder is een uil met een wit gezicht. Helaas lukt het niet om een foto van hem te maken. Hij vliegt steeds naar een boom verder van de weg. Alweer stuiten we op een leopard tortoise die de weg oversteek. Hij is veel kleiner dan de vorige. Minimaal drie keer zien we een steenbokje, één keer pakt Michael de videocamera omdat het steenbokje zo mooi rechts van de weg zit. Dan besluit het beest natuurlijk net weg te rennen. Hij maakt een mooie sprong de bush in en rent dan voor ons langs over de weg. Daar staat hij weer stil zodat we hem uit kunnen zwaaien. Bij de Stapelkopdam zitten twee visarenden in een boom. Op het eerste gezicht lijken het twee verschillende vogels. Maar dan ontdekken we dat het een jong met zijn moeder is. Ze vliegen mooi samen weg. Ook de vegetatie is hier af en toe absoluut de moeite waard. Zoals een baobab op een heuvel, of een boom die omringt wordt door een enorme termietenheuvel. Bij de rivier voor Baanbreker valt de view tegen, we zien er wel drie reigers en een aantal donkere vogels (ibissen?). Bij Baanbreker staan helemaal geen beesten. Iets verder zitten zes zwarte rangers onder een boom water te drinken. Er liggen fietsen naast hen, dus kennelijk waren ze op de fiets op pad. Iets verder zien we één lilac breasted roller en één wahlberg's eagle boven in boom. Het regent dus ik word een beetje nat als ik een foto van deze bijzondere eagle maak. Een poosje later zien we drie natal francolin's. We zien in het Kruger Park heel regelmatig leuke hoentjes in diverse kleuren en maten. In een boom zit iets verder een white backed vulture. Even later zien we weer een boom die opgeslokt wordt door een termieten heuvel. Ook stuitten we op een dark chanting goshawk. Dit is een grijze roofvogel met opvallende oranje snavel en oranje poten. Even later voeren impala's een mooie show op. Een mannetje achtervolgt een vrouwtje en ze maken drie rondjes om onze auto. Dan nog een rondje de andere kant op, als het vrouwtje weer voor onze auto langs steekt, geeft het mannetje het op. Drie whiteheaded vultures zitten in twee bomen. En spot ik vrij ver van de weg twee nyala's, een mannetje en een vrouwtje. Het mannetje heeft een donkerbruine vacht met een witte "maan" over zijn hele rug en prachtige gekromde horens, terwijl de kleur van vrouwtje meer lijkt op die van de impala. Ook het vrouwtje heeft echter witte verticale strepen. Zowel het mannetje als het vrouwtje hebben witte vlekken op de kop. De nyala is redelijk zeldzaam in het Kruger Park. Ze komen alleen in het noorden van het park voor. Omdat wij de komende dagen in het noorden blijven, verwachten we ze nog wel vaker te zien en dan hopelijk van dichterbij. Dat valt helaas tegen. We zien alleen nog één keer een paar vrouwtjes en één mannetje en dan zijn ze te ver weg voor mooie foto's. Nadat we de nyala's hebben gezien, komen we in de omgeving van Redrocks. Wat is dat een mooie omgeving! Daar zien we een fisheagle, een crane burrow (of zo) en een yellow billed kite of soortgelijke vogel (iets te ver weg om goed te zien, Daarna zien we een grey lourie. Wat een grappig kuifje heeft die vogel. Hierna komen we weer eens impala's tegen, waarvan één met een redbilled oxpecker op zijn rug. Ook zien we hier vele papagaaitjes in diverse kleuren, o.a. groen en bruinig. Ze zijn wel zo vlug en behendig dat we ze niet op de foto weten te krijgen. Ook zien we vier giraffes op de weg, evenals twee keer een natal francolin en impala's. Bij een droge rivier samenvoeging (shingwedzi en mandzemba) springt een yellow billed kite uit de boom. Het lukt niet om hem te volgen om te de fotograferen. Vervolgens weer impala's en tien helmeted guineafowls en twee natal francolins. Bij de brug over Shingwedzi staan impala's. Een white backed vulture zit hier op zijn nest hoog in een boom. Als we goed kijken zien we dat er ook een jong op het nest zit, maar die krijgen we helaas niet op de foto. Verderop staat in de rivier een oude olifant met mooie slagtanden. En vlakbij zit een martial eagle in een boom. We genieten vlak voor twaalven nog even van het uitzicht over de redrocks.

Om kwart over één arriveren we bij de poort van Shingwedzi.

Na de lunch verkennen we het kamp waaronder het zwembad en bekijken we het uitzicht op de rivier. Bij de rivier staan alleen saddle billed storks. Voordat we om drie uur weer gaan gamedriven maken we eerst even foto's van onze nieuwe prachtige bungalow.

Na zo'n twintig minuten gamen zien we drie olifanten bij de rivier. Eentje is duidelijk wat ouder, zou het dezelfde zijn van daarstraks? Een ander heeft een breuk in zijn slurf. Hij kan er moeilijk mee overweg, hoewel hij zijn slurf wel gebruikt. Zou het restant van de slurf afsterven? We zien hier ook nog zebra's. Daarna in komende vijftig minuten twee waterbokken op het strand bij het water evenals een vervet monkey/groene meerkat. Vervolgens een steenbokje in hoog gras, een scrubhare die te snel is voor de foto, een giraffe en impala's. Vervolgens op het strand onder ons een saddle billed stork en daarna drie keer impala's. We maken een mooie close-up van één van de impala's en hoentjes. Bij de rivier zien we weer een waterbok en aan de overkant van de rivier ook weer impala's. Rond twintig over vier zien we vervet monkeys/groene meerkatten die leuk van boom naar boom springen. Tevens zien we dan impala's en vier giraffes. Daarna twee crested francolins, een red billed hornbill, impala's en een tree squirrel/eekhoorn. Iets voor vijven zijn we terug van de Noordroute, we gaan nog even naar de birdhide. Bij de lage brug over de rivier zien we twee olifanten, een blacksmith plover, twee saddle billed storks, een egyptian goose en een giant king fisher. Het water moet hier tijdens de laatste watersnood ook erg hoog gestaan hebben. Ver voor de brug staat al een bord, waarop is aangegeven dat dit de waterstand van toen was. Bij de rivier staan zeven nyala vrouwtjes en één mannetje nyala, één impala, een reiger en een groep vervet monkeys. Iets verder staan waterbokken in het riet en zien we bij het water onbekende eenden en helmeted guineafowls. Om half zes zijn we bij de birdhide waar we ibissen en helmeted guineafowls die al piepend achter elkaar aanrennen over het strand. We horen het gebrul van een olifant. Iets voorbij de birdhide staat een groep olifanten (breeding herd) in het hoge riet en aan de overkant zien we hoe een krokedil een vis pakt. We zien veel gespartel, reigers en yellow billed storks. Iets over half zes zijn we dichter bij de grote kudde olifanten alleen is het hier erg donker. Op de weg lopen helmeted guineafowls en voor ons zit een bataleur in een boom. Rond kwart voor zes staat bij het volgende stuk rivier waar veel water staat een groot aantal buffels langs de rivier. Ze schrikken zich helemaal kapot als een krokodil een aanval doet. Ze rennen weg en de hele kudde straalt paniek uit. Ook staan hier witte reigers of wat erop lijkt (geen zwarte poten, maar creme vlek op borst). In de rivier zien we verder krokodillen en nijlpaarden. Iets voor zessen zijn we weer terug bij de groep olifanten. We zien de kleintjes tevoorschijn komen en maken foto's en video-opnamen. Hopelijk is 400 asa genoeg. Het 800 asa rolletje was intussen alweer vol. Voor zessen zijn we terug op het kamp en half acht hebben we een pakket met rijst achter de kiezen. Michael ligt alweer met zijn hoofd op tafel te slapen. Tijdens het koken vlogen er vleermuizen om zijn hoofd. Ze vlogen vlak voor hem langs en om hem heen. Ik geloofde hem eerst niet, maar zag ze vervolgens zelf toen ik bij het aanrechtkastje ging staan. We liggen weer voor negenen in bed.

Woensdag 30 oktober 2002
Om vijf uur gaat de wekker af: shit waar zit dat ding. Ik had hem vergeten uit te zetten en hij zat nog in de rugzak. Michael vindt hem vrij snel. Ik heb het vannacht al een paar keer horen regenen en nu giet het ook volop. We draaien ons dus nog maar eens even lekker om. Rond half zeven staan we toch op want het is intussen droog en rond zevenen vertrekken we. Als we eenmaal in de (schoongeregende) auto zitten blijkt het toch nog een beetje te druppen. Rond onze bungalow stond trouwens ook nog aardig wat water. Ze blijken midden op het veld een dammetje gemaakt te hebben en al het water stroomt daarvandaan naar ons. We rijden een stuk over de zuidoostroute en keren terug als het weer echt hard gaat regenen. Om half tien zijn we terug in het kamp. Vlak buiten het kamp is het ook al aardig glibberen en slippen met de auto maar verderop wordt het beter. Soms vermijden we wel een stuk omdat er grote plassen staan en bij de plekken waar de zijriviertjes water af kunnen voeren naar de hoofdrivier loopt de weg altijd eerst steil omlaag en dan steil omhoog. Daar blijf ik nu maar wat gas geven om te voorkomen dat we stil komen te staan. En wat we vandaag zien: twee hoentjes en impala's, een bataleur (dezelfde van gisteren maar op een andere boom) en nijlpaarden. Even verder zitten vijf ground hornbills bij elkaar, ze vechten en stoeien. Daardoor is mooi te zien dat ze ook een witte band op de vleugels hebben. Als ze opvliegen (ja dat kunnen ze) gaan ze in een boom zitten, als nummer vier er ook bij komt breekt een tak af en lazert er één naar beneden.

Om kwart voor acht staan we bij dit teken van de kanniedood dam. Later zien we twee keer impala's en vervolgens twee waterbokken en één olifant (oudje) langs de weg. Ik ben er al zo'n beetje langs voordat ik hem doorheb. Hierna drie waterbokken en dan zit er één leopard tortoise midden op de weg. Hij is erg modderig. Ik geef hem een duwtje zodat hij besluit van de weg af te lopen. Verderop zien we drie bataleurs, waarvan er één nog jong is en een grote gier. Ik weet niet wat voor gier het precies is, maar het is geen kaalkopgier. De gier en één van de bataleurs zitten als we ze opmerken in dezelfde boom. De andere bataleurs zitten in een boom verderop. Het bataleur jong vliegt naar de boom waar de gier al inzit en gaat even naast de andere bataleur zitten en vervolgens vliegt het jong door naar een lagere tak. Hij kijkt ons prachtig aan, waarbij hij zijn kop in alle standen draait. Weer wat later zien we een greenbacked heron. Het kleine reigertje zit vlak langs de weg in een waterpoeltje. Nog iets verder staat een Goliath heron in de rivier. Die is te ver weg en verkeerd gesitueerd voor een mooie foto. Hierna stuiten we weer eens op impala's.

Om kwart voor negen zijn we bij dit gedenkteken waarna we terugkeren naar het kamp. We zien vrijwel dezelfde beesten op de terugweg met volgende uitzonderingen: geen waterbokken. Eerst een giraffe op de weg met de redbilled oxpecker op z'n rug. De goliath heron is verderop gaan staan, nu gaat hij wel op de foto omdat zijn buik mooi te zien is. Bij de greenbacked heron staat nu een hamerkop op de weg. De leopard tortoise van daarnet zien we niet, maar wel een soortgelijke. Minder modderig wel erg nat. Zit ook op de weg. Tien voor half tien zien we een andere olifant. Het oudje van net stond niet meer op dezelfde plek. Hier staat nu een jongere. Als we terug zijn bij de bungalow lezen we wat en dutten wat en vertrekken om kwart over één weer. Plan is om H1-6, S144, S143, S106 te doen. Wat een temperatuurverschillen, gistermiddag 42 graden Celsius, gisteravond begon de regen en vanmorgen was het nog maar 19 graden Celsius. Nu is het nog steeds 19 graden. We volgen inderdaad eerst H1-6 dan S144 en S143 en gaan nog een eindje naar het zuiden op de S106. Voordat we bij de S50 zijn gaan we weer terug en we volgen de S106 tot aan Shingwedzi met alleen een uitstapje naar de Shibavatsengele lookout. Hieronder een verslag van wat we onderweg zien. Impala's steken de weg over. Bavianen/baboons steken ver voor ons weg over en blijven dan aan de linkerkant van de weg zitten. Verder zebra's, meerdere keren impala's en een roofvogel boven ons, witte vleugels met zwarte rand, bruin lijf. Iets verderop gaat een red crested korhaan op de foto. Deze vogels hebben een bruine buik met zwarte kont. Later een wat zeldzamere sighting van een slender mongoose/mangoest, die voor ons op de weg zit. Helaas verdwijnt hij onder een struik voordat we een foto hebben kunnen maken. Een korhaan in de berm vliegt op als we er langs rijden. Hij verraadt zichzelf hierdoor. Deze lijkt veel wittere vleugels te hebben dan de vorige die we gezien hebben. Twintig minuten lang zien we geen beesten, dan steken twee helmeted guineafowls de weg over. Een kwartiertje later zien we weer drie olifanten, één vlak langs de weg. Eerder stond deze op de weg. Als Michael er langs rijdt en stil denkt te gaan staan, geeft die olifant aan dat hij daar niet van gediend is. Hij draait zich naar ons toe en duwt drie à vier hele dunnen boompjes in één beweging aan de kant om bij ons te kunnen komen. Vol gas schieten we ervandoor. Ik zit te shaken en ben een beetje boos dat Michael hem zo uit zat te dagen. Ik zei al lang: "rijd nou door". Gelukkig is het goed afgelopen! Even later zien we weer een red crested korhaan die ook weer op de foto gaat. Daarna twee keer een steenbokje en drie kudu's en een helmeted guineafowl, één impala. We krijgen bijna een duif onder de auto en treffen dan een enorme kudde buffels. We rijden al video-end door de kudde. Sommige blijven een heel tijdje op de weg staan voor ze wijken. Achterin breekt een beetje paniek uit met als effect dat een groot deel voor onze auto langs gaat omdat ze ineens aan de linkerkant van de weg willen zijn. Vervolgens zien we nog zeven giraffes, zebra's, één giraffe, een steenbokje, vier helmeted guineafowls, opnieuw zebra's en zes zebra's bij het uitzichtpunt.
Een bijzondere sighting is die van twee woollynecked storks bij Grootvlei dam. Helaas zijn ze te ver weg voor een foto. Een yellow billed kite springt uit een boom en vliegt van ons weg. Even later twee impala's en twee campinghoentjes, twee hamerkoppen een grote witte reiger/great white egret in een klein watertje wat we met de weg oversteken. De weg dient hier grappig genoeg als dam. Even over vijf nogmaals een campinghoen en dan een prachtige waterbok met wind in de haren en een mooie european bee-eater, één dikke hoen, een natal francolin en zwaluwen Een vogel waarvan we op dat moment denken dat het een crested barbet is. Ik maak er vijf foto's van (tijd 05.33, nog even uitzoeken welke vogel het echt was). 5.41: bij rivier reigers, yellow billed stork + vijf waterbokken + één ibis 5.47: bij birdhide ganzen 5.53: zwaluwen cirkelen om auto en helmeted guineafowls en olifant vlakbij op strand en twee roofvogels in lucht, kleinste is fisheagle andere vermoedelijk martial eagle 5.59: 2 ganzen bij bruf zijn wakker (foto), twee sadlle billed storks vliegen op (foto) + 1 zilverreiger neemt plek saddled billed stork over.Even voor 6-en terug in kamp. Kwart over zeven eten we boerenworst met maiskolven en aardappelen.

0

Half acht als we gaan eten even een fotootje van ons tweetjes. Tien voor acht is Michael zowaar nog wakker en maakt hij foto van gekko (staand op muurtje boven koelkast).

Donderdag 31 oktober 2002
We staan rond zes uur op. Het begint weer te miezeren, balen. Rond half zeven gaan we toch maar gamedriven. Eerst S134 om het kamp (zuid) dan S52, vervolgens naar de Silvervis Dam en de Rooibosrant Dam (niet afgesloten in tegenstelling tot wat op de kaart staat, naar Buig en Bars en de Ishnage Lookout dan terug naar Redrocks en daar via de H1-6 terug. Het is vanmorgen 15 graden Celsius, langzaam steigt de temperatuur naar 19 graden. Onderweg nog de Shipirivhri Loop nemend. We zijn rond elf uur terug in het kamp waar we nog wat boodschappen doen. Totaal 113 kilometer. Wat we vanochtend gezien hebben: 6.44: 2 ground hornbills 6.53: 1 verzopen hoentje (ik stop vanaf nu hoentje te registreren) 6.55: 5 impala's 7.01: waterbok steekt weg over + impala's 7.03: 5 waterbokken op strand 7.11: impala's 7.29: grote roofvogel (black billed kite?) in boom (heel wit zelfs kop alleen paar bruine strengen door wit) + 5 ground hornbills (1tje heeft gele ipv rode snavel) 7.46: grote merel met bruine kop + vleugels onder blauw, gele snavel van voren roze/paars, (foto) 7.54: 2 mannetjeskudu's. Helaas wil de dichtbijzijnde net niet lang genoeg blijven staan voor een foto. 7.55: impala's bij redrocks 8.02: impala's met redbilled oxpecker op de rug 8.04: roadblock door olifant gemaakt 8.05: impala's + zwaluwen + olifant die roadblock waarschijnlijk veroorzaakt heeft voor ons op weg en andere olifant in bush + kleine antilope bij impala's (foto) + velvet monkeys 8.25: 1 waterbok 8.46: funzende eekhoorns 8.51: bij zilvervisdam in water nijlpaarden en bij laatste lus drie buffels. Michael durft er eerst niet langs en wil draaien op de weg. Van het geluid van het schakelen schrikken ze echter al zo dat ze ervandoor gaan. 8.53: impala's ook nog bij de dam 9.0: 1 giraffe die verschrikt wegrent en 1 giraffe die oversteekt en een stilstaande giraffe langs de kant 9.22: bij de rooibosrantdam: aalscholver, knob-billed duck, white-faced duck, gyptian goose, grote zwarte vogels, african spoonbills, krokodil, witte reigers, soort bijeeter met vele kleurtjes (zelfde als eerder bruine rug blauwe onderkant gele snavel (foto), darter (foto), fish eagle in boom 9.31: 2 water thick-knee (mooie vogels op hele hoge poten) (foto) 9.39: boze olifant staat midden op het weggetje naar buig en bars. Hij schrikt van ons en rent meteen onze kant op al toeterend en flapperend met z'n oren. wij rijden maar snel rechtdoor om uit zijn buurt te komen. Hij komt achter de auto staan. Zou die willen testen wie sneller is? Nee, hij druipt toch af en duikt de bosjes in. Als hij ver genoeg weg is, draaien we op de weg om toch naar buig en bars te kunnen. Achteruit lijkt ons niet snel genoeg langs de olifant. We zien prachtige sporen gemaakt door de olifant. Midden tussen zijn voetsporen loopt een zigzag patroon. Zou hij dat met z'n slurf gedaan hebben? Op de terugweg vanaf de dammen. 9.46: 1 giraffe 9.54: mooie baobab 9.58: de tshange lookout 10.17: grote bruine vogel in boom (foto, brown snake eagle. Vlak bij me blijkt een kleine antilope te staan. Die krijg ik helaas niet op de foto omdat de zoom nog scherp staat op de roofvogel en het hertje verdwijnt zodra ik probeer scherp te stellen. 10.19: groepje white-fronted bee-eaters (foto) 10.24: bij waterpoel redrocks: 2 grey louries en een oude olifant 10.29: bij uitzicht boven redrocks: sadle billed stork + fisheagle, iets verder grey lourie in boom 10.52: impala's 10.52: twee visarenden gebroederlijk op één tak. We rijden diverse keren achter- en vooruit voor een goede view en ik ga zelfs op het portier zitten, maar echt goed view krijg ik niet. Toch maar een foto natuurlijk. 10.55: twee zebra's 11.08: impala's + gieren zitten nog op nest vlak voor Shingwedzi Om twaalf uur zitten we te lunchen en de schooiertjes komen weer lekker dichtbij. Twee red billed hornbills en twee greater blue-eared starlings. We brengen de middag verder door met lezen, dutten en twee spelletjes carcazonne (ik win!). Rond half vier gaan we weer op pad voor een rondje om het kamp (H1-6 en S55 en S135) en dan verder naar het zuid-oosten. Bekende route dus van afgelopen twee dagen, totaal 45 kilometer. Onze sightings: 3.34: sadle billed stork bij water + impala's langs de weg 3.43: olifant op het strand op s55 3.58: open billed stork bij lage brug over rivier 4.11: zes european bee-eaters (foto), grote olifant komt van af heuvel op weg achter ons staan + bushbucks (twee) 4.13: vervet monkeys (ongeveer 10) 4.14: nijlpaarden in rivier 4.16: aan overkant rivier waterbok, in rivier gans + black smith plovers 4.20: vlakbij bird hide twee grote witte reigers/great white egrets + spoonbill in de rivier 4.26: drie waterbokken en aan overkant rivier zilverreiger + stork in de boom (ver weg) 4.32: vier spoonbills 4.37: helmeted guineafowl op de weg 4.37: groepje bavianen/baboons steekt de weg over 4.46: mooi vogeltje, rood hoedje, geel staartje wit kopje met bruine vlekken, cremige borst met vlekjes 4.55: masked weavers. Michael maakt een foto maar hij vliegt net weg. Zitten hier ook hoentjes, bee-eaters en het intussen bekende mereltje met bruine rug en blauwe onderkant, paarse voorkant en gele snaveltje en zwart wit klein vogeltje. ik heb als we dit rondje terug en nog een keer doen een paar kansen op foto's die wel lukken en Michael neemt de merel nog maar eens op gewone en portretstand. En nog bushbuck fotografeer ik. 5.20: twee olifanten: 1 speelt roadblock, ander laat zien hoe je boompjes moet slopen. We blijven een hele tijd staan totdat de roadblock wijkt. Dat gebeurt pas als er een witte jeep aankomt van de andere kant. Trouwens grappig hoe de roadblock zijn slurf op zijn hoofd legt. 5.42: twee keer vlak na elkaar olifanten vlak langs de weg. bij de eerste zaten we te kijken naar hippo die aan andere kant van de rivier het water uit was gekomen en schrok ik me helemaal lam van de olifant. De tweede is de wortels van een boom aan het uitgraven en breekt vervolgens boom om en eet onderkant op. 5.44: olifant staat op het strand te schuilen onder een boom, aapjes op strand bij lage brug Ik kook weer (rijst met kippepootjes en chutneysaus) en we eten rond half acht. De vleermuizen vliegen weer vrolijk om ons hoofd. Negen uur naar bed.

Vrijdag 1 november 2002
We staan pas om half zeven op en het is zowaar droog. Ontbijt met yoghurtje. Ik zie op de twee grote pannen van de afwas een kikkertje zitten. Michael zet hem in een reddingsactie op de grond, maar de kikker springt meteen tegen de muur op en vervolgens onder de vuilniszak. Als ik vervolgens naar buiten kom laat Michael me afgrijzelijk schrikken. Net als ik mijn voet neer wil zetten zegt hij: "pas op daar zit hij". Ik kan niet meer voorkomen dat mijn voet de grond raakt en spring meteen weer op. Natuurlijk zit de kikker hier helemaal niet, want Michael heeft hem allang ergens anders neergezet. Ik ben nog niet eerder zo geschrokken en kan wel janken, zo sta ik te shaken. Michael krijgt een flinke dreun. Iets over zevenen gaan we even tanken en de ramen van de auto schoonmaken en dan op weg naar Punda Maria. Eerst de H1-6 en dan het tweede deel van de S56. We hebben al 44 kilometer gereden als we weer terugkomen op de H1-6, die hier ergens overgaat in de H1-7. dan nemen we de S58 (met d-2 undwini lookout) en vervolgens de H13-1. Na een bezoekje aan Panda Maria doen we de Mahonieloop en dan S60 en S61, daarna van H1-8, H1-7 en H1-6 terug naar Shingwedzi. Wat we vanochtend gezien hebben: 7.20: gieren zitten nog op nest, eentje staat er een beetje naast en probeert zijn vleugels te drogen. Impala's aan ozne kant stroom + waterbokken + aantal roofvogels ver weg in bomen 7.35: twee spotted hyena, één aan elke kant van de weg. Degene aan de linkerkant gaat er al snel vandoor. Van de rechter kan Michael nog een aantal foto's maken voor die oversteekt. Eén keer drukt hij door als hij de camera doorgeeft aan mij, benieuwd wat daar opstaat. Ik neem ook nog een foto als de tweede hyena wegrent. 7.51: twee keer groep impala's + leuke vogeltjes 7.59: wit vogeltje met paarse rug: plum coloured starling. Hij heeft wel een heel andere kleur dan die bij de birdhide van Letaba. 8.04: european bee-eaters 8.06: specht 8.09: twee giraffes (1 met oxpecker onder staart) 8.10: impala's 8.13: impal's + bee-eaters 8.18: één vervet monkey 8.19: drie waterbokken 8.23: impala's + twee ground hornbills 8.26?: twee waterbokken liggend in verbrand gebied 8.29: grey hornbill (foto) 8.31: impala's 8.33: impala's 8.37: roofvogel in boom, niet zo heel groot, met bad hair day + impala's op weg (Foto) 8.43: twee zwaluwtjes op de weg met bek vol modder (foto) 9.07: bataleur in boom langs hoofdweg 9.10: vervet monkey boven in fever tree 9.16: één eenzame impala 0.40: twee grote bavianen/baboons langs de weg op de S58 9.48: 1 uiltje in boom op H13-1 10.37: mahonie loop: impala's 10.59: hop (zonder kroontje) 11.00: olifantengroep vrij ver van de weg 11.04: kudu's 11.46: groep van drie zebra's en groot aantal liggende impalas' 12.03: vijf zebra's 12.14 impala's 12.19: vijf giraffes, twee mama's en twee jongen (één echt klein en één jaarling) 12.31: twee kudu's 12.33: één impala die wegvlucht als we eraan komen 12.40: impala's 12.41: één olifant niet al te dichtbij 12.42: één impala die staat te plassen 12.43: heleboel vogeltjes gele kop, beetje grijzig (foto) 12.47: impala's 13.07: steenbokje vlak langs de weg (foto's) 13.15: vijf zebra's steken over 13.18: twee olifanten bij drinktank. Eén lijkt van plan te zijn toeristje te gaan pesten. Loopt met grote passen op de auto achter ons aan, maar is afgeleid door een boompje waar hij lekker tegen aan gaat staan schuren. 13.37: één giraffe 13.39: impala's steken over 13.41: gieren zitten nog op nest, goliath heron + grijze reiger in rivier, olifant op strand drinkt water met maar één slagtand + impala's terug op het kamp (kwart voor twee) shoppen we snel en gaan dan lunchen met broodjes tonijn. Daarna maakt Michael plannen voor de terugweg en schrijf ik dit boekje vol. we hebben allebei een beetje hoofdpijn gekregen en dus besluiten we even op bed te gaan liggen en wat te lezen. Rond half vijf gaan we dan nog een zeer korte gamedrive maken. Alleen de S134 en S50 een stukje en dan weer terug. Wat we zien: 16.40: direct buiten de gate drie waterbokken 4.48: nog voor birdhide 9 hippos'in het water 16.58: bij buffelplaats hippo in het water. Als we terugrijden naar de weg zie ik ineens een olifant vlak naast me staan. Dat is weer even schrikken. Ik rijd er een stukje voorbij om te zien wat hij doet. Hij komt de weg opstappen en draait richting rivier. Wij kunnen dus rustig blijven staan en bekijken hem in de spiegels. Het is een oudje met één enorme naar buitenstaande slagtand. De andere is afgebroken. Heel langzaam, schuift hij richting rivier. Wij wachten nog even maar dan vinden we dat het te lang duurt (vooral ik) en gaan we verder. 5.03: bij de volgende plek aan het strand een behoorlijk eind verder liggen negen krokodillen op het strand, groep van drie en groep van zes. Ertussen staat een marabou stork 5.24: 2 helmeted guineafowls 5.31: grote kudde impala's (20 à 30) 5.37: goliath heron in de rivier (foto's) we gaan nu terug 5.39 slender mongoose (foto) 5.47: we fotograferen de krokodillen nog even met de digi 5.51: twee impala's 5.54: de bataleur is terug 5.59: nijlpaarden zijn beetje omhoog gekomen 6.02: zwarte ibis (foto) De tijd van de camera loopt een paar minuten voor. In werkelijkheid was het 5.57 toen we de ibis zagen en reden we 5.58 het kamp weer binnen. Michael maakt meteen eten, zodat we twintig over zes al aan de ossestaartsoep zitten. OVer kwartietrje moet ook de instant macaroni klaar zijn. Morgen lange dag voor de boeg. We willen helemaal door het pak naar het zuiden (via Mopani, Letaba, Satara en Skukuza). We verlaten het kamp dan via de Malelane Gate. Vervolgens door naar Johannesburg. Om 23.30 uur gaat onze vlucht. Totaal 300 kilomter in park en 450 buiten park. We gaan inderdaad vroeg slapen. Op een gegeven moment word ik wakker en als ik op de klok kijk is het nog maar half één. Ik lig vervolgens lang wakker voor ik weer in slaap val. Ik ga het toilet nog maar even repareren, want die blijft doorlopen en daar word ik gek van.

Zaterdag 2 november 2002
We staan half vijf op en rijden iets voor half zes de gate uit. De gate staat al open. Ineens bedenk ik me dat het nu natuurlijk november is en de gatetijden misschien wel verandert zijn. Dat blijkt te kloppen. We hadden om half vijf al kunnen vertrekken en gisteravond hadden we eigenlijk tot half zeven gehad. Ach ja, we denken toch wel genoeg tijd te hebben vandaag. 5.35: grote groep bavianen/baboons net buiten het kamp + paar impala's 5.39: net op de H1-6: twee spotted hyena's. Ze gaan er snel vandoor, dus ze komen neit op de foto 5.54: drie spotted hyena's. Wat zijn deze brutaal zeg. Eentje blijft op een meter van de auto staan en kijkt me recht aan terwijl ik close-ups van zijn kop maak. 6.13: een olifant staat lekker te grazen 6.14 rechts ook een olifant lekker te grazen 6.27: 1 giraffe 6.33: drie zebra's 6.39: 5 zebra's (1 kleintje) + 15 impala's 6.40: vier zebra'smet 1 kleintje 6.52 twee mannetjes impala's steken weg over en wat verderop zitten twee bruine roofvogels op hun nest 6.54 als ik er vlakbij ben zie ik en schildpadje midden op de weg. Ik kan niet meer remmen dus er maar overheen het schildpadje zo goed mogelijk midden onder de auto mikkend. We gaan terug en stoppen ernaast. Michael stapt uit en zet het schildpadje in de berm. 7.09: gewissels in parkeerplaats Mooiplaats, nu rijdt Michael: 3 impala's 7.12; 1 giraffe vrij ver van de weg 7.13: drie mannetjes impala's op de weg 7.21: 1 olifant vlak bij waterhole middelvlei, op waterhole twee ganzen 7.28 we ontdekken dat al die zwarte stukjes op het wegdek geen rubber is, maar rupsen of duizendpoten, het lijkt een echte plaag. 7.37 vijf wildebeesten, vijf zebra's, acht impala's 7.41 net na brug over Letaba, drie zebra's en twee giraffes 7.44: impala's 7.45: giraffe steekt voor ons de weg over en donkerbruine middelgrote roofvogel vliegt naast ons 7.53: twee olifanten vrij ver weg in verbrand gebied. Ze steken als donkere vlekken af. 7.59: drie zebra's 8.01: drie zebra's waarvan één kleintje 8.02: impala's grootste deel kudde ligt 8.07: twee impala mannetjes 8.18: vijf olifanten komen van links aanlopen en steken achter ons weg over. Een kleinere en een kleintje (Foto's) 8.25: impala's langs kant van de weg 8.27: vijf wildebeesten 8.31: twee steenbokjes + één wildebeest 8.32: twee mannetjes impala's langs de weg 8.34: twee wildebeesten + impala's + european roller in de boom 8.34: impala's vlak bij de weg 8.35: links + rechts grote kuddes impala's + links kudde wildebeesten 8.37: één wildebeest + één giraffe 8.39: vier giraffes + twee zebra's verder van de weg 8.40: twee giraffes + twee zebra's 8.43: rechts grote kudde wildebeesten + ervoor paar zebra's + links grote kudde zebra's 8.47: negen wildebeesten steken weg over de twee zebra's die willen volgen moeten van Michael maar een wachten tot wij gepasseerd zijn 8.48: kuddes wildebeesten links + rechts vrij ver van weg 8.49: twee giraffes 8.53: rechts grote kudde zebra's vrij dichtbij 8.55: twee bavianen/baboons 9.04: kudde wildebeesten 9.09: op Satara wisselen we opnieuw van chauffeur 9.17: vier giraffes + zes zebra's (1 kleintje) 9.19: 1 zielige bergzebra 9.23: acht wildebeesten 9.30: twee warthogs 9.43: 1 grote tor ik heb er ook al een aantal plat gereden 9.46 2 vrouwtjeskudu's 9.54: drie kudu's 10.04: brown snake eagle weg gepest door kleine starlings. Ze vliegen rakelings langs de eagle en lijken zijn snavel zelfs te raken (video) 10.14: marabou stork in boom, viseagle in boom, meer marabou's + lizzard + hamerkop + warthog bij waterpoel waar we laatste keer twee leeuwen zagen 10.16: vijftien zebra's + twee giraffes 10.25: tien impala's 10.30: brug over Munywini impala's op oever + iets later mannetjes impala langs weg 10.34: twee kudu's 10.37: 2 mannetjes impala's steken weg over 10.41: 1 steenbokje komt naar ons toegelopen en mag dus op de foto + 2 giraffes 10.43: vrij grote groep impala's met duidelijk jongere beesten erbij 10.51: drie waterbokken + impala's 10.57: impala's 11.02: impala's 11.05 vlak voor de droge Mutlamuvi: impala's 11.06: 3 x impala's + 1 keer kudu's 11.19: vlak voor Skukuza impala's steken weg over 11.22 steenbokje 12.09: impala's we hebben net heerlijk geluncht op skukuza met cheesy beefburger, cheesy chicken burger + frites 12.11: we zien erg veel helmeted guineafowls vandaag. Soms groepen van wel 20, ook in het noorden vaak hoentjes, hier af en toe 12.11: impala's 12.18: twee impala's 12.20: zes impala's 12.21: twee impala's 12.24: tien impala's langs kant van de weg, 1 steekt over 12.26: twaalf impala's+ verder van de weg steenbokje 12.27: ibis in waterplas vlak bij waterpoel heel dicht langs de weg 12.29: acht impala's 12.32: 1 puff adder!!! 12.32: lilac breasted roller 12.36: twee wildebeesten 12.42: twee crested francolin (heel klein) foto 12.44: groepje mannetjes impala's 12.50: één warthog 13.10: drie leeuwen 13.15: twee hagedisjes op de weg (Foto) 13.17: 1 vrouwtjeskudu 13.31: tien impala's + ground hornbill 13.36: impala's 13.38: tien impala's 13.40: impala's 13.41: impala's 13.42: drie giraffes 13.43: impalla staat op termietenheuvel moeilijk te doen 13.47: impala's 13.49: flinke kudde impala's 13.50: één warthog 13.56: twee neushoorns!!! niet zo groot maar wel leuk. Ze staan heerlijk te grazen terwijl wij foto's schieten 14.08: bij rhino's komt een schildpadje ons bestormen 14.13: wildebeesten vrij ver van de weg 14.16: vijf giraffes + kudde impala's 14.18: twee olifanten, 1 schud even naar auto die bij hem staat te wachten en steekt dan de weg over. We mogen er vervolgens gewoon langs. 14.25: 1 tor in auto in Mcihaels schoot 14.27: impala's 14.31: twee impala's 14.32: bordje gate Rond kwart voor drie vertrekken we richting Johannesburg. Onderweg filmen we wat mooie luchten en fotografeer ik ook nog bloemen en verkeersbord (overstekende nijlpaarden). Het gaat voorspoedig. Twintig voor zes en nog 100 kilometer te gaan. We zijn ruim vier uur voor vertrek op de luchthaven, rond zeven uur. Het inleveren van de auto gaat zonder problemen, hoewel het wel een crime was om het pompstation en de car rental garage te vinden. Wat een doolhof is de luchthaven. We vinden twee (of eigenlijk vier) lekkere stoelen op de luchthaven en daar brengen we onze tijd odoor tot we kunnen boarden. We kopen nog snoepjes en boeken van ons laatste geld. We hebben bij inchecken stoel 11b en 11c gekregen en ik hoop dat dat bij de nooduitgang is, zodat er geen a stoel is. Bij boarden krijgen we echter te horen dat er een seat change is geweest, we zitten nu op 78 j en k. We lopen helemaal naar achteren in het vliegtuig en als we ergens in de 30 zijn concludeert Michael dat er gen rij 78 is achterin. Zo lang is het vliegtuig niet. We vragen het aan de stewardess en het blijkt dat we naar boven moeten. Daar blijken we business class stoelen gekregen te hebben! Wauwie! Hier krijg je wel lekkere service zeg. We krijgen meteen een glaasje champagne aangeboden. Verder veel wijn een gedekte dinertafel met een warme kipfilet en koude botervis en een heerlijke cake als toetje. We moeten zelfs invullen wat we morgen als ontbijt willen. Dan krijgen we koffie met een likeurtje en nog een tweede kopje ook. Ik ben al snel aardig aangeschoten want ik krijg een flinke borrel en ik heb al drie glazen wijn op. Langzaam ontdekken we hoe de stoelen werken. Heerlijk die voetenbankjes, de mooie prive-tv schermen met allerlei verschillende kanalen en die stoel kan ver achteruit! En ook nog mooie bagagebakken naast mijn stoel waar ik ook lekker mijn voeten op kan leggen. We kijken eerst de Bourne Identity tot half twee of zo en gaan dan slapen. Rond zes uur ben ik weer helemaal wakker en rond zeven kijken we het begin van de Bourne Identity want dat hadden we gemist. Op schiphol de bagage ophalen en dan met de trein terug naar huis.

 Klik op de foto om uit de lijst een ander deel van het reisverslag over het Kruger Park 2002 te selecteren.

 Klik op de foto om via de kaart van Afrika een ander land te kunnen selecten.

 Klik op de foto om via de wereldkaart een ander land te kunnen selecten.

 Klik op de foto om naar de beginpagina van de homepage van Geja en Michael te gaan